Remonstranten Sommelsdijk

Eb of vloed

2012-02-02T10:53:00.000+01:00

Psalm 148

Halleluja!

Loof de HEER, bewoners van de hemel,

loof hem daar in de hoogten,

loof hem, al zijn herauten,

loof hem, heel zijn engelenmacht.

Loof hem, zon en maan,

loof hem, heldere sterren,

loof hem, hoogste hemelen,

water boven de hoge hemel.

Laten zij loven de naam van de HEER:

op zijn bevel zijn zij geschapen,

hij gaf hun een plaats voor eeuwig en altijd,

hij stelde een wet die nooit zal vergaan.

Loof de HEER, bewoners van de aarde,

zeemonsters en oceanen,

vuur en hagel, sneeuw en rook,

stormwind die doet wat hij zegt.

Alle bergen en heuveltoppen,

hout dat vrucht draagt, alle ceders,

dieren van het veld en dieren in de wei,

alles wat kruipt en op vleugels gaat.

Koningen van de aarde en alle naties,

vorsten en alle leiders van de aarde,

jonge mannen en jonge vrouwen,

oud en jong tezamen.

Laten zij loven de naam van de HEER,

alleen zijn naam is hoogverheven,

zijn luister gaat aarde en hemel te boven.

Hij verhoogt het aanzien van zijn volk,

de roem van al wie hem trouw zijn,

het volk van Israël, dat hem nabij is.

Halleluja!

Zegen

2012-01-31T09:16:00.000+01:00

“Moge de HEER u zegenen en u beschermen,

moge de HEER het licht van zijn gelaat over u doen schijnen en u genadig zijn,

moge de HEER u zijn gelaat toewenden en u vrede geven.” (Numeri 6: 24-26)

Laten wij hier vandaan gaan

met in ons hart een droom

van een wereld zonder haat,

zonder afgunst en zonder geweld,

zonder hebzucht.

Laten wij gaan

op de weg van die droom

dat het koninkrijk nabij is

in de wereld van vandaag.

Een droom

die God in ons heeft geplant

maar die wij zelf moeten koesteren

en doorgeven.

Droom die droom leef die droom

en God zal met je zijn.

Amen

uit: 'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Recht

2012-01-30T10:04:00.003+01:00

‘Er was eens een rechter in een stad die geen ontzag had voor God en zich niets aan de mensen gelegen liet liggen. Er woonde ook een weduwe in die stad, die steeds weer naar hem toe ging met het verzoek: “Doe mij recht in het geschil met mijn tegenstander.” Maar lange tijd wilde hij dat niet doen. Ten slotte zei hij bij zichzelf: Ook al heb ik geen ontzag voor God en laat ik mij niets aan de mensen gelegen liggen, toch zal ik die weduwe recht verschaffen omdat ze me last bezorgt. Anders blijft ze eindeloos bij me komen en vliegt ze me nog aan.’ (lucas 18: 2-5)

In het oude Israel werd het recht gewaarborgd door de koning. Dat was althans de bedoeling. Hij zorgde ervoor dat de wetten werden nageleefd: weduwen mochten achtergebleven aren rapen, vreemdelingen moesten gastvrij worden ontvangen en tegen broedertwisten of vijanden verweerde de koning zich uit alle macht. Opvallend is in psaalm 72 het recht van de arme die om hulp roept, de ellendige die geen helper heeft. Telkens wanneer een koning faalde, door te vergeten omwille van wie hij konig was, deed God een staatsgreep en stelde hij een nieuwe koning aan. Want als de mensen niet meer op hun koning kunnen rekenen, op wie dan nog wel?

Chaos en conflicten liggen op de loer voor een volk zonder vertrouwen in degenen die hun recht dienen te verschaffen. Daarom moet een overheid te vertrouwen zijn, een regering zal alles in het werk moeten stellen om betrouwbaar te zijn en te blijven. Stemmingmakende verhalen kunnen zelfs de meest onkreukbare politici tergen. Kritiek is noodzakelijk, maar wel gedegen en onderbouwd. Wie zorgt ervoor dat er recht wordt gedaan in een democratie als de onze? Wij allemaal, ieder op onze eigen plek, door verantwoordelijk te handelen en te doen wat we zeggen. Lucas vertelt een verhaal over een weduwe die niet ophield om bij de rechter haar recht te krijgen. Ze viel hem lastig, net zolang totdat die corrupte vertegenwoordiger van het recht inbond en haar zuchtend gaf waar zij om vroeg. Hij was bang voor haar klappen!

Gezien worden en gehoord, eerlijk behandeld worden en kunnen bijdragen aan de samenleving waarvan je deel uitmaakt, zijn elementaire rechten van ieder mens. Daarom vragen, voor onszelf en anderen, met kracht: God geeft het ons te doen!

uit: 'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Aap of kat?

2012-01-28T09:34:00.003+01:00

Dunne draad van licht en leven,
Geest van God die ons geleidt,
voer door eeuwen en door dagen
ons naar heelheid, die de aarde
van gebrokenheid bevrijdt.

(tekst: M. Koijck - de Bruijne)

Laatst hoorde ik een dominee vertellen dat er in de boeddhistische traditie twee scholen bestaan die vertellen over de omgang met Boeddha. De ene school heet de school van de aap. Zoals een aap zich vastklampt aan de moeder, zo moet de mens zich vastklampen aan Boeddha. Het geloof is dan een keuze van de mens. De andere school heet de school van de kat. Zoals een kat haar jongen in het nekvel grijpt om het mee te nemen, zo neemt Boeddha de mens mee op zijn weg. Dan kiest de mens niet, er wordt voor die mens gekozen.

De discussie tussen deze twee scholen gaat over de vraag: maak je een eigen keuze voor het geloof, voor God? Of laat je je door God meenemen? Misschien zijn er inderdaad twee typen gelovigen: mensen die voelen dat ze zelf kiezen voor geloven en God, en mensen die voelen dat ze door het geloof of God gedragen worden.

Misschien is het niet zo strikt te scheiden en kent elke mens perioden in het leven waarin die mens voelt dat deze kiezen kan en perioden waarin deze zich gedragen voelt. dat doet me denken aan een gedicht waarin een mens op het strand voetstappen achter laat. Je ziet dubbele voetstappen, meestal, maar er zijn gedeeltes waar je maar een enkel paar voetstappen ziet. De uitleg is dat God met de mens meewandelt op diens levensweg, maar dat in perioden waarin de mens het zwaar heeft, God die mens optilt en draagt, tot deze weer zelf mee kan lopen.

Voor mensen uit de school van de aap kan het zijn dat in zware perioden God 'afwezig' is. Misschien kan je dan later opnieuw kiezen om je als een aap vast te klampen aan een 'Boeddha'.

(uitgelicht uit een artikel in 'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Dat wat gedaan moet worden

2012-01-27T08:55:00.001+01:00

Toen de ander zag dat hij het niet van hem kon winnen, raakte hij Jakobs heup aan, en daardoor raakte Jakobs heup tijdens die worsteling ontwricht. Toen zei de ander: ‘Laat mij gaan, het wordt al dag.’ Maar Jakob zei: ‘Ik laat u niet gaan tenzij u mij zegent.’ De ander vroeg: ‘Hoe luidt je naam?’ ‘Jakob,’ antwoordde hij. Daarop zei hij: ‘Voortaan zal je naam niet Jakob zijn maar Israël, want je hebt met God en mensen gestreden en je hebt gewonnen.’ Jakob vroeg: ‘Zeg me toch hoe u heet.’ Maar hij kreeg ten antwoord: ‘Waarom vraag je naar mijn naam?’ Toen zegende die ander hem daar. Jakob noemde die plaats Peniël, ‘want,’ zei hij, ‘ik heb oog in oog gestaan met God en ben toch in leven gebleven.’ Zodra hij bij Peniël was overgestoken, zag hij de zon opkomen. Jakob liep mank. (Genesis 32: 26 - 32)

Enige jaren terug kwam ik een nicht van Jaspers tegen. Ze had als kind vaak bij hem gelogeerd, een studeerkamer geleerde. een man die alleen tevoorschijn kwam voor de maaltijd. Een mens die kwaad werd als hij gestoord werd door kinder lawaai. Helemaal geen leuke oom. Zijn dus zijn boeken, zijn vele toespraken voor de Duitse radio na de oorlog daarom minder waard? Hij heeft de Duitsers in zijn toespraken weer op het spoor helpen zetten om hun geschiedenis onder ogen te zien, om hen de tekenen van hun tijd te laten verstaan. Ook dat bereidde hij voor in zijn studeerkamer. Ach, wat wist dat nichtje daarvan...? Ook Jaspers is geen heilige. Hij schreef en sprak zijn woorden als leraar en als leerling. Eigenlijk schreef Jaspers over de mens, en daarmee over zichzelf, als in een visioen - over de mens die ten volle mens is - en ik citeer:

'Deze mens voltrekt het vragen zonder grenzen. In alle situaties spreekt en antwoordt hij of zij niet naar willekeur. Hij is tegenwoordig en doet "was an der Zeit ist". Hij bezit de rust van het wachten en de zekerheid van het handelen zonder aarzeling. Hij gaat tussen mensen, wie het ook zijn en stelt zich daarbij in de waagschaal. Dat wat hem vreemd is, wat hem weerstand bezorgt, wat hem uitdaagt of ontkent - dat trekt hem het meeste aan. Om te ervaren wat het is en hoe hij daarin worden zal. Deze mens komt tot zichzelf en weet niet hoe. Hij kan dit niet afdwingen. Hij komt tot zichzelf als een geschenk.'

Een mooi visioen; het doet mij denken aan het leven van die timmermanszoon uit Nazareth. Een visioen: niet alleen maar woorden uit een studeerkamer, maar ook een vrucht van een zoekend leven, van een diepgravend denker, van een spoor dat verder getrokken wordt.

uit: 'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Minnende strijd

2012-01-26T08:50:00.001+01:00

Maar zelf bleef hij achter, helemaal alleen, en er worstelde iemand met hem totdat de dag aanbrak. (Genesis 32: 25)

In de dagelijkse omgang tussen mensen maakt Jaspers (zie: eergisteren) een onderscheid tussen comuniceren op het niveau van alle dag (Dasein) en een vorm van communicatie waarin zoiets als Existenz openbreekt. Dat gaat niet zomaar. Dat gebeurt ook niet elke dag. Vaak is het er opeens, zo'n doorbraak in communicatie: uit onvrede over oppervlakkigheid, over gebrek aan aandacht, over de sleur. Of er is woede, verlating, rouw. Soms is er meer nodig dan koekjes bij de thee. Soms moet er echt gesproken worden. Dan staat het lijf op scherp en komt de taal van een laagje dieper.

Zulke momenten zijn schaars. We zoeken ze niet graag op. Het betekent ook dat je de energie moet hebben om de strijd aan te gaan. Nog meer dan dat: bij existentiele communicatie gaat het er niet om je gelijk te halen. Het gaat niet om winnen of verliezen. Je moet dus ook de kracht hebben om zwak te zijn; het vertrouwen dat je niet verloren gaat als je je masker aflegt, je zelfverzekerdheid laat varen.

Bij existentiele communicatie, zegt Jaspers, zit je op het puntje van je stoel en op het puntje van je ziel. Je bent bereid om tegenover de ander te staan - maar ongewapend. Je gaat de strijd aan, maar blijft zelf kwetsbaar. Er is geen voorbaat geen winnaar of verliezer - sterker nog - daar gaat het niet om.

Minnende strijd noemt Jaspers dit: het is het onontkoombaar gevecht om elkaar. In gelijkwaardigheid. In het zoeken naar de grond van het bestaan van jezelf en van de ander. In dat gevecht geef je, zonder slaaf te worden. Je vraagt zonder meester te worden. Er is geen verlangen naar overmacht of overwinning. Maar er is volledige openheid, gelijkwaardigheid en solidariteit. Het is een strijd die tegelijkertijd liefde is.

uit: "GOD AAN', een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Een bezoek aan een gevangene

2012-01-25T09:07:00.000+01:00

Een bezoek aan een gevangene heeft altijd een betekenis, die moeilijk onder woorden te brengen is. In bijna ieder land ter wereld is routine de norm in de gevangenis, en om praktische redenen is iedere dag hetzelfde als de vorige dag: dezelfde omgeving, dezelfde gezichten, dezelfde gesprekken, dezelfde geur, dezelfde muren die naar de hemel omhoog rijzen en het altijd aanwezige gevoel dat er buiten de gevangenis een opwindende wereld bestaat, waar jij geen toegang toe hebt. Een bezoek van je geliefden, van vrienden en zelfs van vreemden is altijd een onvergetelijke gebeurtenis, als die frustrerende monotonie onderbroken wordt en de hele wereld letterlijk je cel binnen wordt geleid.

uit: een brief van Nelson Mandela aan Frieda Matthews (25 feb 1987)

Het oplichten van het bestaan

2012-01-24T11:14:00.003+01:00

Nadat hij hen over de rivier had geholpen, bracht hij ook al zijn bezittingen naar de overkant. (Genesis 32: 24)

Wat mij destijds boeide bij de filosoof Karl Jaspers (1883-1969) was zijn onderscheid tussen Dasein en Existenz. Dasein - dat is het leven van alle dag, gebonden aan tijd en plaats, aan afspraken en codes. Daar kun je boven uit stijgen, zegt Jaspers. Je komt dan in het gebied van Zelfzijn, Existenz. Dat gaat niet zo maar. Jaspers wijst ons voor die overgang van Dasein naar Existenz niet naar de geleidelijke weg van contemplatie of mystiek. Maar wel meer naar de weg van confrontatie, de crisis, de grenssituaties. Pas als het spannend wordt, als ik mijzelf in de waagschaal zet, dan licht mijn bestaan op. Juist in het tegenover, in de tegenspraak wordt het helder wie ik zelf ben. Je leven in de waagschaal stellen - niet meegaan met het gewone, wegspringen uit het gewone, vreemdeling durven te zijn in je eigen bestaan.

Voor mij was Jaspers daarin een gids in een periode waarin mijn leven in veel opzichten op scherp stond. Zelf had hij keuzes gemaakt, als Duitser in de jaren 1930-1945 afstand gehouden van het nationaalsocialisme. Later nam hij stelling tegen de atoombewapening.

Uit zijn boek Existenzerhellung noteerde ik ooit: het is de vrijheid van de mens, om staande aan de afgrond, zijn existentie te verhelderen. Maar die vrijheid is nooit absoluut. Er is nooit een definitieve bevrijding of verlossing, we komen ooit noodzakelijk weer terug in het bestaan van alle dag. Je kunt niet elke dag een vreemdeling zijn, ook dat wordt immers ooit gewoon.

Maar dit is me wel bijgebleven: een crisis in je leven is geen bedrijfsongeval. Het is een mogelijkheid die zich voordoet om in het donker te laten oplichten waar het werkelijk om gaat, voor jou, voor mensen, om mensen.

uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Heb vertrouwen

2012-01-23T14:09:00.002+01:00

Heb vertrouwen in je kracht
Leer te bouwen op je kunnen
Meer te zijn dan je ooit had verwacht
Leer jezelf je die sterkte te gunnen
Alles kan en alles mag
Leer de kracht van elke dag.
　

Blijf niet staan bij degeen die je was
Ieder heeft het vermogen te groeien
Zink niet weg in het daaglijks moeras
Pak de kans om daarboven te bloeien
Meer te zijn dan je had verwacht
Heb vertrouwen in eigen kracht.

Geluk

2012-01-18T09:17:00.001+01:00

Niemand van ons leeft voor zichzelf, en niemand van ons sterft voor zichzelf. Zolang wij leven, leven we voor de Heer; en wanneer wij sterven, sterven we voor de Heer. Dus of we nu leven of sterven, we zijn altijd van de Heer. Want Christus is gestorven en weer tot leven gekomen om te heersen over de doden en de levenden. Wie bent u dat u een oordeel velt over uw broeder of zuster? Wie bent u dat u neerziet op uw broeder of zuster? Wij zullen allen voor Gods rechterstoel komen te staan, want er staat geschreven: ‘Zo waar ik leef – zegt de Heer –, voor mij zal elke knie zich buigen, en elke tong zal God loven.’ Ieder van ons zal zich dus tegenover God moeten verantwoorden. (Romeinen 14: 7-12)

In het vrijzinnige dagboek met de titel: 'GOD AAN' vinden we bij de dag van vandaag het volgende gedicht ter overdenking:

Als op een dag mijn hart
geen voedsel vindt,
geen liefde om te oveleven,
God zoek mij dan,
laat mij niet sterven
van verdriet.
Stuur dan uw nevel,
draag mij, omarm mij,
sluit mij in uw witte zachtheid,
maak mijn hart vol van Uw liefde.
Mag ik dan sterven
van geluk.

Aura

2012-01-17T09:15:00.002+01:00

' Gezegend zij de God en Vader van onze Heer Jezus Christus, die ons in de hemelsferen, in Christus, met talrijke geestelijke zegeningen heeft gezegend.' aldus de evangelist Paulus in een brief (60 nC.) aan de gelovigen in Efeze. Die woorden werden door de dichter Johannes Gossner (1773-1858) de aanleiding tot het volgende gedichtje:

Zegen ons, Algoede

Zegen ons, Algoede,
neem ons in uw hoede
en verhef uw aangezicht
over ons en geef ons licht.

Stort, op onze bede,
in ons hart uw vrede,
en vervul ons met de kracht
van uw Geest bij dag en nacht.

Amen, amen, amen!
Dat wij niet beschamen
Jezus Christus onze Heer,
amen, God, uw naam ter eer!

Angst en vertrouwen

2012-01-16T07:55:00.003+01:00

Uit Oer is hij getogen

Uit Oer is hij getogen,

aartsvader Abraham,

om voortaan te geloven

in ‘t land van Kanaan,

om voortaan als een blinde

te zien een donker licht,

om voortaan helderziende

te zijn op God gericht.

Uit Oer is hij getogen

ten antwoord op een stem,

die riep hem uit den hoge

op naar Jeruzalem.

En allen die geloven

zijn Abrahams geslacht,

geboren uit den hoge,

getogen uit de nacht.

Uit Abraham geboren

die zo gezworven heeft

is, wie om God te horen

gestorven is en leeft;

het volk van de profeten,

de stam van het verbond,

het volk dat hier beneden

de stem van God verstond.

Het is niet meer te tellen,

dat volk dat na hem kwam,

een vader van zovelen

is vader Abraham:

Van Jakob edel strijder

wiens naam is Israel,

van Mozes de bevrijder

die sprak op hoog bevel,

van Jozua de hertog

die ruimte heeft gemaakt,

van Simson, dapper vechter,

die uit het graf opstaat,

van David, koning David,

en van zijn grote zoon,

Elia met zijn raven,

Hizkia met zijn droom.

En allen die geloven

zijn Abrahams geslacht,

geboren uit den hoge,

getogen uit de nacht.

De stad die zij verbeiden

die staat in wit en goud

aan ‘t einde van de tijden

voor iedereen gebouwd.

(W. Barnard, geb. 1920)

Ze hadden ons van tevorengewaarschuwd. Er zijn prachtige paden in Madeira. Sommige lopen langs kleineirrigatiekanaaltjes, de ‘levadas’, maar pas op, sommige paden zijn ongeschiktvoor mensen met hoogtevrees. Waren we dat vergeten? Of kwam het dat je bij hetstijgen niet in de diepte kijkt? Na een dik uur lopen kwamen we inderdaad op eensmal paadje, zo’n veertig centimeter breed, rechts was de smalle ‘levada’,links gaapte de peilloze diepte van het ravijn.

We besloten te gaan, het zou vastsnel gemakkelijker worden.

Vanaf de eerste stap was ikbevangen door angst. Ik zocht vastigheid door met mijn hand tegen de bergwandte steunen. Een onhandige houding. De wandeling duurde twee lange uren. Steedszat er niet anders op dan gewoon doorlopen tot we er waren. Dagenlang spierpijnwas het gevolg.

Toch was deze ervaring ookzinnig. aan den lijve voelde ik hoezeer angst beperkt. Mijn krampachtigehouding was dodelijk vermoeiend. Af en toe was er overgave.

In bijbelse verhalen isvertrouwen luisteren naar je innerlijke stem (van God?), ondanks bangetegenstemmen. Zo trok het volk van Israel door de Rietzee over een smalle weg,met aan twee kanten water en geen terugkeer mogelijk.

Soms zie erg op tegen iets datbelangrijk is. Je durft haast niet te gaan. En dan Abraham... Als iemand vanvertrouwen wist, was hij het. Hij ging gewoon toen God hem riep. Bijna altijdroept roeping verzet op. Het verzet, de weerstand hoort erbij, en dan toch tegaan, dat is je door vertrouwen laten leiden. Had ik het toch niet zo slechtgedaan in Madeira. Een beetje onhandig, dat wel.

(uit: ‘GOD AAN’ een vrijzinnig dagboek)

Adelaarsvleugels

2012-01-15T09:19:00.003+01:00

‘Leen mij uw oor, hemel, nu ik ga spreken,

luister, aarde, naar wat ik zeggen zal.

Moge mijn onderricht neerdalen als regen,

mogen mijn woorden zijn als milde dauw,

als regen die de grond doordrenkt,

lenteregen die het groen in bloei zet.

Want de naam van de HEER roep ik uit:

de HEER is onze God, laat iedereen hem prijzen!

Hij is een rots, hij staat voor recht;

alles wat hij doet is volmaakt.

Trouw is God, rechtvaardig en zuiver,

in hem is geen spoor van kwaad.

Maar zijn kinderen werden hem ontrouw:

tot hun schande gaven zij hun kindschap op.

Vals en trouweloos is dit volk.

Is dit uw antwoord aan de HEER?

Hoe komt u zo dwaas? Waar is uw verstand?

Is hij niet uw vader, uw schepper?

Hij heeft u gemaakt, hij riep u tot leven.

Denk aan de tijden van weleer,

verdiep u in het verre verleden.

Vraag uw vader ernaar, hij zal het vertellen;

vraag de oudsten en zij zullen verhalen.

Toen de Allerhoogste land toewees aan elk volk

en de mensen ieder hun deel gaf,

bepaalde hij de grenzen voor alle volken

naar het aantal nazaten van Israël,

want voor de HEER gold dat volk als het zijne,

Jakob was het deel dat hij zichzelf toemat.

Hij vond het in een dorre woestijn,

in een niemandsland vol van gevaar.

Hij omringde het met zorg en met liefde,

koesterde het als zijn oogappel.

Zoals een arend over zijn jongen waakt

en voortdurend erboven blijft zweven,

zijn vleugels uitspreidt en zijn jongen daarop draagt,

zo heeft de HEER zijn volk geleid,

hij alleen: geen andere god stond hem bij.

Hij legde het bergland voor hen open,

de oogst van het land viel hun in de schoot.

Hij laafde hen met honing uit de rotsen,

met olijfolie uit steenharde rots,

met melk van koeien en geiten,

met vlees van Basans rammen,

met vet van lammeren en bokken,

met de fijnste bloem van tarwe

en met wijn, het bloed van druiven.

Toen werd Jesurun vadsig en vet,

het raakte verzadigd, werd dik en rond.

Het kwam in verzet, liep weg van zijn schepper,

versmaadde zijn stut en steun, zijn rots.

Ze tergden hem met vreemde goden,

met gruwelijke beelden krenkten ze hem.

Ze brachten offers aan demonen,

aan goden die geen goden zijn,

goden die zij eerst niet kenden,

nieuwkomers, nog maar net in zwang,

die voor hun voorouders niet eens bestonden.

U vergat de God die u gebaard heeft,

u verwierp de rots die u ter wereld bracht.

Toen de HEER zag wat u deed,

bemerkte hoe zijn kinderen hem krenkten,

ontstak hij in hevige toorn en zei:

“Ik zal me van hen afkeren

en dan eens zien hoe het hun vergaat.

Want dit is een verdorven geslacht,

niemand van hen is te vertrouwen.

Ze tergden mij met wat geen god is

en daagden mij uit met hun nietige afgoden.

Daarom terg ik hen met wat geen volk is,

ik daag hen uit met een volk zonder verstand.

Als het vuur van mijn toorn is ontstoken

zal het branden tot in het diepste dodenrijk;

het zal de aarde verschroeien en alles wat daar groeit,

het zal de grondvesten van de bergen verteren.

Ramp na ramp breng ik over hen,

al mijn pijlen schiet ik op hen af.

Honger zal hen uitmergelen, de pest hen verteren,

ziekten zullen hen te gronde richten.

Ik geef hen ten prooi aan wilde dieren,

giftige slangen laat ik hen bijten.

Buiten eist de oorlog zijn tol,

binnen heerst de angst voor de dood.

Niemand wordt ontzien,

man noch vrouw, jong noch oud.

Ik zou hen wel willen wegvagen,

elke herinnering aan hen willen uitwissen,

maar ik vrees de hoon van hun vijanden.

Die zullen immers de feiten verdraaien,

de overwinning voor zichzelf opeisen

en de hand van de HEER daarin ontkennen.

Zo kortzichtig zijn die vijanden,

het ontbreekt hun aan elk begrip.

Waren ze wijs, dan hadden ze inzicht

en begrepen ze hoe het hunzelf zal vergaan.

Want hoe zouden zij met één man

duizend van jullie kunnen achtervolgen,

met twee er tienduizend verjagen,

als de HEER, jullie rots, je niet uitleverde?

Jullie vijanden zullen het erkennen:

de rots waarop zij steunen is niets naast jullie rots.

De wijn die ik hun te drinken geef

is afkomstig van Sodoms wijnstok,

hij komt uit Gomorra’s wijngaarden;

bittere, giftige druiven brengen die voort,

de wijn ervan is vol venijn,

dodelijk als het gif van slangen.

Ik heb dat allemaal bewaard,

het opgeborgen in mijn schatkamers

voor de dag dat ik wraak ga nemen,

het tijdstip waarop ik hun kwaad vergeld,

wanneer aan hun voorspoed een einde komt.

Want de dag van hun ongeluk is nabij,

hun noodlot komt onafwendbaar op hen af.”

Want de HEER zal zijn volk recht doen,

hij ontfermt zich weer over zijn dienaren.

Als hij ziet dat alle krachten hun begeven

en weldra iedereen bezwijkt,

zal hij zeggen: “Waar zijn je goden nu?

Waar is de rots waarop je steunde?

Hebben ze niet het vet van je offers gegeten,

niet gedronken van de wijn die je ze aanbood?

Laten die goden je dan te hulp schieten,

laten zij een schuilplaats voor je zijn!

Zie het toch in: ik ben de enige,

naast mij is er geen andere god.

Ik laat sterven, ik geef leven,

ik sla wonden en ik genees.

Wanneer ik mijn macht laat gelden

is er niemand die redding bieden kan.

Ik hef mijn hand op naar de hemel

en zweer: ‘Zo waar ik eeuwig leef:

Ik wet mijn bliksemend zwaard,

ik ga het vonnis voltrekken.

Ik zal mij wreken op mijn vijanden,

ik reken af met wie mij haatten.

Mijn pijlen maak ik dronken van het bloed

van vijanden, gevallen en gevangen;

mijn zwaard verslindt het vlees van hun mannen

die zo dreigend hun haren hadden losgeworpen.’”

Laat alle volken zijn volk toejuichen,

omdat hij het bloed van zijn dienaren wreekt;

hij neemt wraak op zijn vijanden

en de schuld van zijn land en zijn volk wist hij uit.’

(uit Deuteronomium 32)

Keuzevrijheid?

2012-01-14T09:17:00.002+01:00

De geboden die ik u vandaag heb gegeven, zijn niet te zwaar voor u en liggen niet buiten uw bereik. Ze zijn niet in de hemel, dus u hoeft niet te zeggen: “Wie stijgt voor ons op naar de hemel om ze daar te halen en ze ons bekend te maken, zodat wij ernaar kunnen handelen?” Ook zijn ze niet aan de overkant van de zee, dus u hoeft niet te zeggen: “Wie steekt de zee voor ons over om ze daar te halen en ze ons bekend te maken, zodat wij ernaar kunnen handelen?” Nee, die geboden zijn heel dichtbij, u kunt ze in u opnemen en ze u eigen maken; u kunt ze volbrengen. (Deuteronomium 30: 11-16)

Veel mensen voelen een enorme druk om de juiste keuzes in hun leven te maken. Over werk, relaties, goederen en reizen, maar ook over spiritueler zaken: wat is de zin van mijn leven, moet ik het zo blijven inrichten als ik tot nu toe heb gedaan of wil ik toch een andere weg inslaan? Wat het zo lastig maakt is dat er zo ontzettend veel te kiezen valt. Heel prozaisch: als je kunt kiezen tussen zes soorten jam, dan heb je het gevoel in alle vrijheid een persoonlijke afweging te kunnen maken. Maar zijn het er dertig of meer, dan raak je de weg kwijt en voel je je eerder klem gezet dan vrij.

Kan een mens een vrije keus maken? Een mens is immers ook het product van z'n genen, van z'n opvoeding, van structuren en conventies. Is eigenlijk niet alles van tevoren al bepaald?

Op die vraag wordt een helder antwoord gegeven in de Remonstrantie, het verdraagzame verzoekschrift dat de Remonstranten hun naam gaf en vandaag precies zovele jaren geleden in 1610 door 44 predikanten in ontwerp werd ondertekend en in juni van dat jaar bij de Staten van Holland ingediend (in die tijd was de kerk een staatsaangelegenheid).

Ja zegt de Remonstrantie, naast of tegenover God heeft de mens een eigen vrije wil, eigen keuzeruimte en dito verantwoordelijkheid. Het is niet zo dat een almachtige God alles al heeft beschikt en een mens vervolgens alleen nog maar wikt. Nee, ieder mens is vrij om te kiezen tussen goed en kwaad en dus in staat om het aanbod van Gods liefdevolle genade in vrijheid te aanvaarden of te weerstaan.

Keuzevrijheid lastig? Zeker, of het nu gaat om het verleidelijke aanbod van de slang in het paradijs og om een in elkaar geslagen reiziger langs de kant van de weg. Maar is het niet ook een grote uitdaging, elke dag opnieuw? Kiezen maakt vrij!

Spijt

2012-01-13T09:15:00.000+01:00

Handel nooit zonder na te denken,

anders krijg je spijt van je daden. (Sirach 32: 19)

Mijn man werd onverwacht gestoken door een groot insect, dat tegen zijn hoofd botste. Misschien was het een wesp, maar hij had het insect niet gezien. Daarna begonnen de paarden in de wei ontzettend onrustig te worden en wild te galloperen, minutenlang. We begrepen niet wat er aan de hand was. De volgende dag zagen we enorm grote wespen uit een holle boom komen, vlaakbij waar mijn man was gestoken.. We wisten het ineens: een hoornaarnest! We meden de plek daarna. We belden de man van de ongediertebestrijding. Hij zei: 'Hoornaars zijn beschermd, ik mag ze niets doen tenzij er paarden in de buurt staan.' Dat was bij ons dus het geval. Hij stoof met zijn witte poeder, de hoornaars kwaamen er eerst witbestoven uit, maar dat duurde niet lang.

Een jaar later moesten we de man weer bellen voor een wespennest dat onder een dakpan net boven de voordeur zat. Het was niet te doen om het er te laten zitten. Toen hij weer met zijn witte poeder had gestoven zei hij: 'Ik had er achteraf spijt van dat ik die hoornaars had vernietigd. Het zijn heel bijzondere dieren.' Ik had er achteraf spijt van dat ik niet geprobeerd had die paarden zolang ergens anders te laten grazen.

(uit 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek)

Materieel gezegend

2012-01-12T09:20:00.005+01:00

Er was eens een rijke man die gewoon was zich te kleden in purperen gewaden en fijn linnen en die dagelijks uitbundig feestvierde. Een bedelaar die Lazarus heette, lag voor de poort van zijn huis, overdekt met zweren. Hij hoopte zijn maag te vullen met wat er overschoot van de tafel van de rijke man; maar er kwamen alleen honden aanlopen, die zijn zweren likten. Op zekere dag stierf de bedelaar, en hij werd door de engelen weggedragen om aan Abrahams hart te rusten. Ook de rijke stierf en werd begraven. Toen hij in het dodenrijk, waar hij hevig gekweld werd, zijn ogen opsloeg, zag hij in de verte Abraham met Lazarus aan zijn zijde. Hij riep: “Vader Abraham, heb medelijden met mij en stuur Lazarus naar me toe. Laat hem het topje van zijn vinger in water dompelen om mijn tong te verkoelen, want ik lijd pijn in deze vlammen.” Maar Abraham zei: “Kind, bedenk wel dat jij je deel van het goede al tijdens je leven hebt ontvangen, terwijl Lazarus niets dan ongeluk heeft gekend; nu vindt hij hier troost, maar lijd jij pijn. Bovendien ligt er een wijde kloof tussen ons en jullie, zodat wie van hier naar jullie wil gaan dat niet kan, en ook niemand van jullie naar ons kan oversteken.” Toen zei de rijke man: “Dan smeek ik u, vader, dat u hem naar het huis van mijn vader stuurt, want ik heb nog vijf broers. Hij kan hen dan waarschuwen, zodat ze niet net als ik in dit oord van martelingen terechtkomen.” Abraham zei: “Ze hebben Mozes en de profeten: laten ze naar hen luisteren!” De rijke man zei: “Nee, vader Abraham, maar als iemand van de doden naar hen toe komt, zullen ze tot inkeer komen.” Maar Abraham zei: “Als ze niet naar Mozes en de profeten luisteren, zullen ze zich ook niet laten overtuigen als er iemand uit de dood opstaat.”’

Uit Lucas 16

Vragen

2012-01-11T08:56:00.003+01:00

Vraag en er zal je gegeven worden, zoek en je zult vinden, klop en er zal voor je worden opengedaan. Want ieder die vraagt ontvangt, en wie zoekt vindt, en voor wie klopt zal worden opengedaan. Is er iemand onder jullie die zijn kind, als het om een brood vraagt, een steen zou geven? Of een slang, als het om een vis vraagt? Als jullie dus, ook al zijn jullie slecht, je kinderen al goede gaven schenken, hoeveel te meer zal jullie Vader in de hemel dan het goede geven aan wie hem daarom vragen.

Behandel anderen dus steeds zoals je zou willen dat ze jullie behandelen. Dat is het hart van de Wet en de Profeten.

(Uit Matteus 7)

Dochtertje

2012-01-10T13:14:00.001+01:00

Carel ter Linden schrijft in een gedicht:

Een kleine hand schuift heimelijk in de mijne
als wij het huis uit en de straat op gaan.
Mijn dochtertje blijft even staan,
steeds bang voor wat er kan verschijnen,

en gaat dan mee. Het maakt mij groot – en klein,
daar haar verwachtingen van mij zo hoog nog reiken,
waarvan zo vele eenmaal zullen blijken
gegrond op schijn.

Die tijd is lang geleden, is voorbij.
Maar nooit zal ik vergeten dat gevoel:
jouw hand de mijne zoekend, zacht en koel,
en je geloof in mij.

Gepast en ongepast spreken

2012-01-09T09:05:00.001+01:00

Oude man, het siert je het woord te nemen

en te spreken over zaken waarvan je kennis hebt,

maar wees stil wanneer er muziek wordt gemaakt.

Stort tijdens een uitvoering geen woordenvloed uit,

toon je wijsheid niet op een ongelegen moment.

Muziek terwijl je samen wijn drinkt,

is als een zegel van granaat op een gouden sieraad.

Als een zegel van smaragd in goud gevat,

zo is een melodie bij kostelijke wijn.

Jongeman, spreek alleen als het nodig is

en hoogstens als het je tweemaal wordt gevraagd.

Spreek kort, zeg veel met weinig woorden,

wees als iemand die weet en toch zwijgt.

Wanneer je onder aanzienlijken bent, stel jezelf dan niet aan hen gelijk,

wanneer je onder oude mensen bent, voer dan niet het hoogste woord.

Zoals de bliksem voor de donder komt,

zo snelt de vriendelijkheid een bescheiden mens vooruit.

Ga op tijd weer weg, treuzel niet,

ga snel naar huis, blijf niet op straat rondhangen.

Thuis kun je je vermaken en doen wat je prettig vindt,

maar bezondig je niet aan hooghartige woorden.

Prijs om dit alles hem die je gemaakt heeft

en jou met zo veel goeds overstelpt.

(uit Sirach 32)

Ik sta voor U

2012-01-07T10:00:00.000+01:00

Als ik een vogel was, God,
dan zou ik U aanbidden als een grote Vogel,
bij wie ik schuilen kon.

Als ik een steen was, God,
dan wist ik zeker, dat U de grootste berg was,
mijn rots, op wie ik kon bouwen.

Als ik water was, God,
dan was U de regen en de oceaan.
Was ik de wind, dan was U de storm.

Ik ben wat ik ben, God,
en mijn voorstelling van U is beperkt.
Hier sta ik, ik kan niet anders.

Mijn enige troost is,
dat U dat weet
en dat het blijkbaar goed is.

Amen

Persbericht Expositie

2012-01-06T11:20:00.003+01:00

Vanaf 5 januari t/m 7 maart 2012 is er in de Remonstrantse kerk Voorstraat 35 te Sommelsdijk de volgende tentoonstelling te zien:

VERDIEPING

acrylschilderijen van Janny Posthuma uit Ouddorp

Het is de eerste keer dat zij uitsluitend acrylwerk toont. Deze manier van werken neemt een steeds grotere plaats in haar schildersbestaan in.
De overgang van aquarel naar acryl was zeker niet makkelijk en geleidelijk tot stand gekomen. De twee mediums zijn totaal tegengesteld aan elkaar, waar aquarel vloeiend en transparant is, is acryl direct en stevig, zeker als je veel met het paletmes werkt.
Vaak bepaalt het werk zelf wanneer het ‘af’ is en het is zaak dan te stoppen.
Zij wil haar expositie de titel ’Verdieping’ meegeven, omdat deze manier van schilderen
haar gevoel voor kleur en expressie zeker heeft verdiept. Bovendien schenkt het schilderen met acryl veel voldoening.

Als autodidact schildert zij ruim 30 jaar en reeds eerder sierden haar aquarellen de muren van de Remonstrantse kerk.

U bent van harte welkom op deze expositie na de kerkdienst op zondag (vanaf 11.00 uur tot ongeveer 12.00 uur), op verzoek (even aanbellen bij de fam. Schrier die boven de kerk woont) en elke woensdagochtend van 10.00 - 12.00 uur.

Wijsheid

2012-01-06T10:10:00.004+01:00

'Voorwaar, ik zeg jullie: hij die woorden van wijsheid uitspreekt en hij die ze hoort, zijn deelgenoten en hij die het waard is wijs genoemd te worden, is hij die wijsheid in praktijk brengt. Voorwaar, ik zeg jullie: als jullie in een donkere nacht een brandende teerlamp zouden vinden, zouden jullie die - ondanks de onaangename geur van de teer - gebruiken. Zo zouden jullie ook de wijsheid moeten benutten van wie die ook maar bezit.'

(Tarif Khalidi, nr.96)

Neem je tijd

2012-01-05T10:17:00.001+01:00

Prediker 3: 1-15

1 Voor alles wat gebeurt is er een uur,

een tijd voor alles wat er is onder de hemel.

2 Er is een tijd om te baren

en een tijd om te sterven,

een tijd om te planten

en een tijd om te rooien.

3 Er is een tijd om te doden

en een tijd om te helen,

een tijd om af te breken

en een tijd om op te bouwen.

4 Er is een tijd om te huilen

en een tijd om te lachen,

een tijd om te rouwen

en een tijd om te dansen.

5 Er is een tijd om te ontvlammen

en een tijd om te verkillen,

een tijd om te omhelzen

en een tijd om af te weren.

6 Er is een tijd om te zoeken

en een tijd om te verliezen,

een tijd om te bewaren

en een tijd om weg te gooien.

7 Er is een tijd om te scheuren

en een tijd om te herstellen,

een tijd om te zwijgen

en een tijd om te spreken.

8 Er is een tijd om lief te hebben

en een tijd om te haten.

Er is een tijd voor oorlog

en er is een tijd voor vrede.

9 Welk voordeel heeft de mens van alles wat hij met zijn gezwoeg tot stand brengt? 10 Ik heb gezien dat het een kwelling is, die hem door God wordt opgelegd. 11 God heeft alles wat er is de goede plaats in de tijd gegeven, en ook heeft hij de mens inzicht in de tijd gegeven. Toch kan de mens het werk van God niet van begin tot eind doorgronden. 12 Ik heb vastgesteld dat voor de mens niets goeds is weggelegd, behalve vrolijk te zijn en van het leven te genieten. 13 Want wanneer hij zich aan eten en drinken te goed doet en geniet van al het goede dat hij moeizaam heeft verworven, is dat een geschenk van God. 14 Alles wat God doet, zo heb ik vastgesteld, doet hij voor altijd. Daar is niets aan toe te voegen, daar is niets van af te doen. God doet het zo opdat wij ontzag voor hem hebben. 15 Wat er is, was er al lang; wat zal komen, is er altijd al geweest. God haalt wat voorbij is altijd weer terug.

Isolatie

2012-01-02T12:08:00.002+01:00

Uit een gesprek van Nelson Mandela met Richard Stengel:

Om alleen te zijn in de gevangenis is zwaar. Dat moet je nooit proberen. Wat zij dus deden was mij isoleren zonder me echt te straffen in de zin van me eten te onthouden. Maar ze zorgden er wel voor dat ik geen enkel gezicht van een gevangene te zien kreeg. Ik zag de hele tijd een bewaarder; zelfs mijn eten werd door een bewaarder gebracht. [grinnikt] En ze lieten me er 's morgens een halfuur uit en 's middags een halfuur, als de andere gevangenen opgesloten zaten.

Een plaats en een tijd om te gedenken

2011-12-31T09:19:00.000+01:00

Door goede machten trouw en stil omgeven,
behoed, getroost, zo wonderlijk en klaar,
zo wil ik graag met u, mijn liefsten, leven,
en met u ingaan in het nieuwe jaar.

Wil nog de oude pijn ons hart vernielen,
drukt nog de last van 't leed dat ons beklemt,
o Heer, geef onze opgejaagde zielen
het heil waarvoor Gij zelf ons hebt bestemd.

En wilt Gij ons de bittere beker geven
met gal gevuld tot aan de hoogste rand,
dan nemen wij hem dankbaar zonder beven
aan uit uw goede, uw geliefde hand.

Maar wilt Gij ons nog eenmaal vreugde schenken
om deze wereld en haar zonneschijn,
leer ons wat is geleden dan herdenken,
geheel van U zal dan ons leven zijn.

Laat warm en stil de kaarsen branden heden,
die Gij hier in ons duister hebt gebracht,
breng als het kan ons samen, geef ons vrede.
Wij weten het, uw licht schijnt in de nacht.

Valt om ons heen steeds meer het diepe zwijgen,
de eenzaamheid, die nergens uitkomst ziet,
laat ons dan allerwege horen stijgen
tot lof van U het wereldwijde lied.

In goede machten liefderijk geborgen,
verwachten wij getroost wat komen mag.
God is met ons des avonds en des morgens,
is zeker met ons elke nieuwe dag.

Dietrich Bonhoeffer (1906 - 1945)

MAAR JE WEET

2011-12-30T09:44:00.003+01:00

Tot het uiterste
volg ik jou,

ben ik jouw reisgenoot,
jouw zielgenoot.

Tot het moment
dat ik jou
alleen moet laten.

Tot het moment
van jij bent jij
en ik ben ik.

Beiden huiveren wij.
Maar je weet -
ook al blijf ik achter,

eenmaal jouw mens,
voorgoed jouw mens.

uit: Een hart vol woorden (Hans Bouma)

Weemoed en hope

2011-12-29T10:37:00.003+01:00

Op den bodem van het leven,
in de diepte van het hart
rust de weemoed
en de smart;
maar de Hope rijst er neven,
in 't geslingerd menschenhart.
Tusschen weemoed, strijd en hope
vliedt het leven snel voorbij:
waakzaam, werkzaam
wachten wij
dat het Raadsel zich ontknoope,
wat ons korte leven zij.

Petrus Augustus de Génestet (1829-1861)

Lied over verhalen van God met de mensen

2011-12-27T08:43:00.002+01:00

Verborgen in oude verhalen,
verteld zolang er al mensen bestaan,
zijn woorden van hemel en aarde
die over Gods wonderen gaan.
W'ontdekken ze als we ervaren
ontvangend in 't leven te staan.

Verhalen die jong zijn gebleven,
want ook ons bestaan wordt verwoord
in tijdloze, steeds nieuwe beelden
sinds eeuwen door mensen gehoord.
Z'omsluiten ons warm als een deken,
ze nemen ons op en gaan voort.

Wij leven zelf nieuwe verhalen
waarin ons de Geest tegenkomt,
als groots en geweldig ervaren.,
als ruimte en rust in een storm.
Wij zeggen weer voort wat wij zagen,
verhaal waar geen einde aan komt.

tekst: M. Koijck- de Bruijne

Uitgeworpen?

2011-12-24T08:59:00.000+01:00

Ik was een vreemdeling en gij hebt mij niet geherbergd,
naakt - en gij hebt mij niet gekleed,
krank en gij hebt mij niet bezocht.
Het klonk door de kerk als een stille beê
Geeft Eere aan Gode, op d'aarde vreê.
En oude en jongen, ze bogen het hoofd
en hebben in 't harte hun God geloofd.
De liefde van Christus was in hun gemoed.
De kerklichtjes glansden, met blijden gloed.

Maar buiten, leunt, moede, een menschenkind
in gure koude in striemende wind.
Geen mensch, en niet één bood hem schuilplaats aan.
Zij, allen, lieten hem, eenzaam, staan.
Geen mensch bood hem nu zelfs de stal tot woon...
Weer was er geen plaats voor des menschenzoon.

Het klonk door de kerk als een stille beê
Geeft eere aan Gode, op d'aarde vreê
En juichend herhaalden vromen het lied
van 't heil dat Gods liefde aan allen biedt.
Een droevige glimlach gleed over 't gelaat
van Christus.. die... moedeloos henen gaat.
In kerken waar 't oog van den Kerstboom geniet
Daar zoekt men den Christus - daar buiten niet.

Alle Klaver (1878-1932)

In mineur

2011-12-23T08:58:00.003+01:00

Een goed gesprek wil

wel eens helpen,

een pilsje ook.

Ik zie hoe de kat

zo zeker als wat

is, van het vangen

van zijn prooi,

hij loert en springt

raak of mis,

dat ligt aan de prooi

en aan de concentratie

van de kat,

een soort samenwerkingdus.

Een goed gesprek wil

wel eens helpen

de kat ook.

Gerda Boevé

Kerstnacht

2011-12-22T10:09:00.001+01:00

Kerstnacht - het woord is als een lafenis,
een koele sneeuw, glanzend onder het zachte
stralen der sterren - op de landen is
het weerloos stil, een ongerept verwachten.

Kerstnacht - het eenzaam zwerven der gedachten
rondom het oud verhaal, het nimmer uit te spreken
verlangen naar het helder zingen in de nacht en
het opgaan van de ster, een lichtend teken.

Kerstnacht - het sneeuwt op uw geschonden aarde,
dun en verstuivend dekt een huivering
van ijle val, een lichte zuivering
het vragen, dat wij ongestild bewaren.

Ida Gerhardt, Kosmos (1940)

Licht

2011-12-21T08:19:00.002+01:00

Het licht schijnt in de duisternis en de duisternis heeft het niet in haar macht gekregen.

Er kwam iemand die door God was gezonden; hij heette Johannes. Hij kwam als getuige, om van het licht te getuigen, opdat iedereen door hem zou geloven. (Johannes 1: 5-7)

Licht geeft lijn en vorm

aan de wereld om ons heen.

Licht verwarmt in kleuren

wat het donker ons verbergt.

Licht vertaalt in ogen

waar de ziel van spreekt.

Licht wijst ons de weg

waar onze voeten gaan.

Licht zien wij uit het donker

zo zijn wij ontstaan.

Licht naar duisternis...

Ontmoeten wij Gods Licht!

uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Honger naar gerechtigheid

2011-12-20T13:23:00.000+01:00

Gelukkig wie hongeren en dorsten naar gerechtigheid,

want zij zullen verzadigd worden. (Matteus 5: 6)

Verlangen naar licht in de duisternis, daar draait het om in deze weken van advent. Wat betekent dat concreet? Onder andere: hongeren naar gerechtigheid. Als je wilt kun je dagelijks beelden zien van wanhopige moeders en stervende kinderen. Wat schokt je zo in die beelden, zozeer dat je ze liever zou verdringen en vergeten? Het is niet alleen de roep om brood en geneesmiddelen. Het is wat je op de achtergrond daarvan hoort: de schreeuw om gerechtigheid. Gerechtigheid in een wereld waarin een minderheid van mensen alles opeet en zich tegen overvoeding beschermen moet, terwijl de massa's daarginds van honger en ziekte omkomen. Hun honger naar brood en bijstand is een honger naar gerechtigheid.

De joodse denker Levinas doelde precies hierop, toen hij over het gelaat van de ander schreef. Het is niets anders dan die gezichten op het beeldscherm in je huiskamer. Zij roepen je als het ware toe: 'Pleeg geen moord', zoals de nieuwe bijbelvertaling het zesde gebod vertaalt. Zij hongeren naar gerechtigheid, dat wil zeggen: naar verandering in de orde der dingen en naar serieuze politieke stappen om dat doel dichterbij te brengen.

Intussen is er een belangrijk verschil tussen hun en ons verlangen naar gerechtigheid. Hun verlangen naar gerechtigheid is gelijk aan de honger naar brood en water en hulp. Maar als dat verlangen het onze wordt, als hun materiele verlangen naar ons overslaat, dan gebeurt er iets van andere aard. Bij ons komen het brood en het water juist op de tweede plaats te staan. We worden dan op onze manier hongerig naar gerechtigheid en zeggen met hart en ziel 'amen', 'het zij zo', op die geheimzinnige en aanvechtbare spreuk van Jezus: 'Gelukkig wie hongeren naar gerechtigheid, want zij zullen verzadigd worden.'

uit:'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Laat het maar gebeuren

2011-12-19T10:03:00.001+01:00

In het Onze Vader staat de bede: 'Laat uw koninkrijk komen en uw wil gedaan worden op aarde zoals in de hemel.' Niet mijn wil is belangrijk, maar Gods wil, omwille van de hemel op aarde. Mensen die zelfbewust hun plek in het leven hebben weten te vinden of verlangen naar een eigen positie waarmee anderen rekening houden, vinden deze bede misschien vreselijk. Mensen die weet hebben van allerlei misbruik in Gods naam zijn er terecht huiverig voor.

We kunnen niet kritisch genoeg zijn op de pervertering van deze gebedsstrofe. Maar als we hem beluisteren via de woorden van Maria nadat ze gehoord heeft dat ze zwanger is van Jezus, kan hij ook anders klinken. Dan gaat die bede over de ontvankelijkheid en overgave als heilzame mogelijkheid voor ons leven. Een woord van God kwam bij Maria binnen en zij reageerde: 'Ja, laat het maar gebeuren, ik heb er vertrouwen in.' Soms moeten mensen huilen in een kerkdienst. Zou dat een beamende reactie kunnen zijn van hun innerlijk op God: 'Het is goed, ik vertrouw me aan je toe, wat er ook gebeurt?' Zo kunnen mensen ook ontroerd zijn vanwege hun geliefde aan wie ze zich overgeven: 'Ik ben van jou afhankelijk, jij kunt me maken of breken - hier ben ik.' Of: mensen die erg ziek zijn.. Gaat het richting herstel of richting dood? We zijn in staat ons over te leveren aan dat waarop wij zelf geen enkele greep meer hebben. Wat er ook gebeurt, het is goed.

Mensen die moe geworden zijn van de puinhopen van hun leven, krijgen soms hulp van wijze mensen aan wie ze het roer van hun leven een poosje overgeven: 'Laat er met mij gebeuren wat u hebt gezegd.' Maria werd er een krachtige vrouw door.

Wat als God gewoon een mens onder ons is?

2011-12-18T10:15:00.000+01:00

In het vrijzinnige dagboek 'GOD AAN' las ik voor de dag van vandaag het volgende:

What if god was one of us
Just a slob like one of us
Just a stranger on the bus
Trying to make his way home
Just trying to make his way home
Like a holy rolling stone
Back up to heaven all alone
Just trying to make hi way home
Nobody caaling on the phone
Except for the pope maybe in Rome

Eric Bazilian

U heeft zich vast wel eens afgevraagd of u de messias wel zou herkennen als deze straks terugkomt op aarde. Kun je de goedheid, de kracht, de macht of wat we maar aan God willen toeschrijven, herkennen in een mens? Nog voordat bovenstaand liedje een hit werd en de bijbehorende televisieserie bekend werd, heb ik me dat wel eens afgevraagd.

Het was natuurlijk niet anders voor de mensen die leefden in de tijd van Jezus. Als we kijken naar de afbeeldingen die door de eeuwen heen gemaakt zijn van Jezus, dan is dat ook altijd een gewone man. Gelukkig werd er een halo bij geschilderd; dan wist je tenminste wie het was. Maar zo op straat herkennen lijkt me lastig. Het meisje uit de serie voerde hele gesprekken met God. Zou je omgeving je dan niet meteen laten opsluiten als schizofreen? Dan deed ze ook nog altijd wat God haar vroeg. In haar geval was God een knappe jongeman, een oude man, een jonge of oude vrouw. God kon van alles zijn. Toch herkende ze God meteen. Ze twijfelde slechts over de opdrachten, niet over haar God.

Probeer u eens bij uzelf na te gaan hoe u zou reageren als u God tegen zou komen.

Thuiskomen

2011-12-17T09:31:00.006+01:00

Leven in dood water
van een eeuwen oude put
gladde wanden zonder houvast
vreemde woorden zonder ziel.

Zoektocht in het donker
zonder pad en zonder licht
water zoet en water brak
onbeweeglijk, stil.

Vragen, maar geen antwoord
geen richting, geen gevoel
verlangen naar een plek
waar stromen samenkomen.

Rust aan groene oevers
luister naar geluid
van liefde en van leven
van liefde en de dood.

Het water draagt
het water troost
het water wast de tranen
maakt het verleden zacht.

Een hand op mijn schouder
ogen die herkennen
woorden die het hart bereiken
licht dat binnen komt.

Geloof omvat door deze muren
als een hart vol liefde
als een hoofd vol muziek
als een stromende rivier.

Geopende handen
gesloten ogen
een glimlach, een traan
los laten en vertrouwen.

Gerda Boevé - 2008

Haar handen

2011-12-16T09:35:00.001+01:00

Ontvankelijk
voor wat alles te boven ging.

Luisterend oor,
open handen, open ziel.

Haar lichaam
zacht golvend landschap.

Zoveel is er gaande,
het hoogste, het diepste

zienderogen
neemt het vormen aan.

O haar handen -
als een gedicht

gevouwen in haar schoot.
Een gedicht

dat alles zegt,
alles zwijgt.

Lege handen

2011-12-15T12:06:00.000+01:00

Toen Jezus geboren was in Betlehem in Judea, tijdens de regering van Herodes, kwamen er magiërs uit het Oosten in Jeruzalem aan. Ze vroegen: ‘Waar is de pasgeboren koning van de Joden? Wij hebben namelijk zijn ster zien opgaan en zijn gekomen om hem eer te bewijzen.’ Koning Herodes schrok hevig toen hij dit hoorde, en heel Jeruzalem met hem. Hij riep alle hogepriesters en schriftgeleerden van het volk samen om aan hen te vragen waar de messias geboren zou worden. ‘In Betlehem in Judea,’ zeiden ze tegen hem, ‘want zo staat het geschreven bij de profeet: “En jij, Betlehem in het land van Juda, bent zeker niet de minste onder de leiders van Juda, want uit jou komt een leider voort die mijn volk Israël zal hoeden.”’ Daarop riep Herodes in het geheim de magiërs bij zich; hij wilde precies van hen weten wanneer de ster zichtbaar geworden was, en stuurde hen vervolgens naar Betlehem met de woorden: ‘Stel een nauwkeurig onderzoek in naar het kind. Stuur mij bericht zodra u het gevonden hebt, zodat ook ik erheen kan gaan om het eer te bewijzen.’ Nadat ze geluisterd hadden naar wat de koning hun opdroeg, gingen ze op weg, en nu ging de ster die ze hadden zien opgaan voor hen uit, totdat hij stil bleef staan boven de plaats waar het kind was. Toen ze dat zagen, werden ze vervuld van diepe vreugde. Ze gingen het huis binnen en vonden het kind met Maria, zijn moeder. Ze wierpen zich neer om het eer te bewijzen. Daarna openden ze hun kistjes met kostbaarheden en boden het kind geschenken aan: goud en wierook en mirre. Nadat ze in een droom waren gewaarschuwd om niet naar Herodes terug te gaan, reisden ze via een andere route terug naar hun land.

Een ander adventsverhaal...

2011-12-13T09:46:00.003+01:00

Maria was in de tempel samen met eenneef van haar, Yusuf, die haar diende en met haar vanachter eenscherm sprak. (Maria woonde nadat zij was bezwangerd in de tempel.)Hij was de eerste die van haar zwangerschap hoorde, een mededelingdie hem zorgen baarde en bedroefd stemde., ook al omdat hij bang wasdat men hem van zonde zou verdenken waardoor zijn goede naam zouworden aangetast. Hij zei dus tegen haar: 'Maria, kan er een plantgroeien zonder zaad?' 'Ja', antwoordde ze, 'Hoe dan?' vroeg hij.

'God', zei ze, 'schiep eerst het zaadzonder dat daar een plant aan voorafgegaan was. Maar dan zeg jenatuurlijk: “Als hij niet de hulp van het zaad had ingeroepen, zoude zaak voor Hem te moeilijk zijn geweest.”' Moge God me datvergeven!' zei hij. Toen zei hij: 'Kan een boom groeien zonder wateren regen?' Maria antwoordde: 'Weet je dan niet dat zaden, planten,water, regen en bomen een dezelfde schepper hebben?' Opnieuw vroeghij haar: 'Kunnen er kinderen worden geboren zonder dat een man daareen aandeel in heeft gehad en zonder dat er een zwangerschap aanvooraf is gegaan?' 'Ja', antwoordde ze. 'Hoe dan?' vroeg hij. 'Weetje dan niet', zei ze, 'dat God Adam en diens vrouw Eva schiep zonderdat er sprake was van een zwaangerschap en zonder een vader en zondereen moeder?' 'Ja', antwoordde hij, en hij voegde eraan toe: 'Vertelme dan wat jou is overkomen.' Maria zei: 'God heeft mij een blijdetijding gebracht van een Woord van Hem, wiens naam de Messias Jezus,zoon van Maria, zal zijn.'

(Tarif Khalidi, nr.264)

Even nadenken

2011-12-12T08:29:00.001+01:00

Niet in de hemel is het, zodat je zeggen zou: Wie stijgt voor ons ten hemel om het voor ons te halen, het ons te doen horen, opdat we het doen? En niet over de zee is het, opdat je zeggen zou: Wie gaat voor ons over de zee om het voor ons te halen, het ons te doen horen, opdat we het doen? Nee, heel dichtbij is het woord, in je mond en in je hart, om het te doen.
(Devariem/Deuteronomium 30:12-14)

Niemand van ons leeft voor zichzelf, en niemand sterft voor zichzelf.
Zolang wij leven, leven we voor de Heer, en wanneer wij sterven, sterven wij voor de Heer. Dus of we nu leven of sterven, we zijn altijd van de Heer.
(Romeinen 14:7,8)

Wij behoren aan God toe en tot Hem zullen wij terugkeren.
(Soerah Al Baqarah 2:156)

Kijkje bij de buren

2011-12-10T09:08:00.002+01:00

En toen de engelen zeiden: 'O Marjam, God heeft jou uitverkoren en jou rein gemaakt en Hij heeft jou uitverkoren boven de vrouwen van de wereldbewonres. O Marjam, wees jouw Heer onderdanig en buig je eerbiedig voor Hem neer en buig met de buigenden.' Dat zijn de enige mededelingen over het verborgene die Wij aan jou (Mohammed) openbaren. Jij was immers niet bij hen toen zij hun rietpennen wierpen om (door loting) uit te maken wie van hen de zorg voor Marjam op zich zou nemen en jij was ook niet bij hen toen zij twistten.

Toen de engelen zeiden: 'O Marjam, God kondigt jou een woord van Hem aan, wiens naam zal zijn de masieh, 'Isa, de zoon van Marjam. Hij zal in het tegenwoordige leven en in het hiernamaals in hoog aanzien staan en behoren tot hen die in de nabijheid [van God] zijn. In de wieg en als volwassenen zal hij tot de mensen spreken en hij zal een van de rechtschapenen zijn,'
Zij zei: 'Mijn Heer, hoe zal ik een kind krijgen, terwijl geen mens mij aangeraakt heeft.'
Hij zei: 'Zo is het. God schept wat Hij wil. Wanneer Hij iets beslist, dan zegt Hij er slechts tegen: "Wees!" en het is. En zal hem het boek, de wijsheid, de Taura en de Indjiel onderwijzen. En [God zal hem] als een gezant tot de Israelieten [zenden, om te zeggen]: "Ik ben tot jullie gekomen met een teken van jullie Heer: dat ik voor jullie uit klei iets als de vorm van een vogel zal scheppen, er dan in zal blazen en dat het dan met Gods toestemming een vogel zal zijn. Dat ik blindgeborenen en melaatsen zal genezen en doden levend maak, met Gods toestemming. En dat ik jullie meedeel wat jullie eten en wat jullie in jullie huizen opslaan. Daarin is een teken voor jullie als jullie gelovig zijn. En als bevestiger van wat er van de Taura voor mijn tijd al was en om jullie iets van wat jullie verboden was toe te staan. Ik ben tot jullie gekomen met een teken van jullie Heer. Vreest dus God en gehoorzaamt mij. God is mijn Heer en jullie Heer; dient Hem dus. Dit is een juiste weg."'

(Soera 3:42-51)

Leidraad voor bestuurders

2011-12-09T09:16:00.001+01:00

Ezechiel, sprekend namens de Eeuwige God:

'Jou, mensenkind, heb ik als wachter aangesteld voor het volk. Als je mijn woorden hoort moet je hen namens mij waarschuwen. Als ik tegen een slecht mens zeg dat hij zal sterven, en jij zegt hem niet dat hij een andere weg moet inslaan, dan zal hij sterven door zijn eigen schuld, maar jou zal ik voor zijn dood ter verantwoording roepen. Maar als je hem gewaarschuwd hebt dat hij een andere weg moet inslaan en hij doet dat niet, dan sterft hij door zijn eigen schuld, maar jij zult het er levend afbrengen.'

en: 'Wee jullie herders van het volk, want jullie hebben alleen jezelf geweid!

Horen herders niet hun schapen te weiden? Jullie eten wel van hun kaas, jullie gebruiken hun wol voor kleren en jullie slachten de vette dieren, maar de schapen weiden doen jullie niet. Zwakke dieren hebben jullie niet laten aansterken, zieke dieren niet genezen, gewonde dieren niet verbonden, verjaagde dieren niet teruggehaald, verdwaalde dieren niet gezocht - jullie hebben de dieren hard en wreed behandeld. Zonder herder raakten ze verstrooid en werden ze door wilde dieren verslonden; mijn schapen zijn verstrooid, ze dwalen rond in de bergen en hoog in de heuvels; over heel het aardoppervlak raken ze verstrooid, en er is niemand die naar ze omziet, niemand die naar ze op zoek gaat.'

Het gouden kalf

2011-12-08T09:12:00.001+01:00

Het volk wachtte lang op Mosjee, vermeldt de Tanach. Toen hij maar niet van de berg afkwam, eisten de Jisraelieten van Aharon dat hij een god voor hen maakte, die voor hen uit kon gaan. Ze deden hun gouden oorringen af en gaven die aan hem en hij smolt alles om en goot er een beeld van in de vorm van een stierkalf. En het vol riep uit: 'Jisraeel, dit is je god, die je uit Egypte heeft geleid!' Aharon bouwde een altaar voor het beeld en kondigde aan, dat er de volgende dag een feest voor de Eeuwige zou zijn. De volgende morgen brachten ze brandoffers en vredeoffers; ze gingen zitten om te eten en te drinken, en stonden daarna op om uitbundig feest te vieren.

De Tanach vermeldt dat, toen Mosjee de berg afging, het gejoel hoorde en, dichterbij gekomen, het stierbeeld en het gedans zag, hij woedend de platen aan de voet van de berg aan stukken smeet, het stierbeeld in het vuur gooide en het verpulverde. De as strooide hij op het water en dat liet hij de Jisraelieten drinken. Aan zijn broer Aharon vroeg hij waarom hij zo'n zware schuld op zijn volk geladen had. En vele schuldigen vonden de dood.

Toch ging Mosjee de volgende dag de berg op om God vergeving te vragen voor zijn volk en zo niet, om hem dan maar te schrappen uit Gods boek.

De Eeuwige antwoordde: 'Alleen wie tegen mij gezondigd heeft, schrap ik uit mijn boek.'(...)

Toen ik dit verhaal las schoot mij ineens met een schok het volgende beeld in: Lees voor het gouden kalf de hypotheekrenteaftrek (belonen van schuld op niet aflossen ervan) van deze tijd in, vul vervolgens alle namen in met functies uit onze tijd en bepaal uw eigen plek in dit verhaal.

Een ongemakkelijke waarheid

2011-12-07T08:39:00.001+01:00

Psalm 8

HEER, onze Heer,

hoe machtig is uw naam

op heel de aarde.

U die aan de hemel uw luister toont –

met de stemmen van kinderen en zuigelingen

bouwt u een macht op tegen uw vijanden

om hun wraak en verzet te breken.

Zie ik de hemel, het werk van uw vingers,

de maan en de sterren door u daar bevestigd,

wat is dan de sterveling dat u aan hem denkt,

het mensenkind dat u naar hem omziet?

U hebt hem bijna een god gemaakt,

hem gekroond met glans en glorie,

hem toevertrouwd het werk van uw handen

en alles aan zijn voeten gelegd:

schapen, geiten, al het vee,

en ook de dieren van het veld,

de vogels aan de hemel, de vissen in de zee

en alles wat trekt over de wegen der zeeën.

HEER, onze Heer,

hoe machtig is uw naam

op heel de aarde.

Uit: De Nieuwe Bijbelvertaling
© 2004/2007 Nederlands Bijbelgenootschap

Populair gezegd: dat kan niet meer stuk; de mensenkinderen staan er bij God goed op! Helaas, de praktijk is anders, want we werden enige tijd geleden opgeschrikt door weer een waarschuwing dat we niet goed omgaan met de schepping. eerder was dat al eens gedaan door de Club van Rome, nu is het door Al Gore, vice-president van de Verenigde Staten onder Clinton. Hij schreef daar een boek over: An Inconvenient Truth. Enige tijd geleden was hij in Nederland om de verfilming van zijn boek te presenteren.De film gaat over de gevolgen van het broeikaseffect, dat grote gevolgen kan hebben voor de leefbaarheid van onze aarde, tenzij we tijdig maatregelen nemen en werken aan gedragsverandering.

In Psalm 8 wordt de verantwoordelijkheid voor de schepping terecht bij de mens gelegd en dan staan we al gauw klaar met een opgeheven vinger, wijzend naar onze buren, want die kunnen niet toe met slechts een enkele auto.

Het is heel gemakkelijk om over dit onderwerp te moraliseren, maar daar zijn u en ik niet erg bij gebaat.

uit: GOD AAN

een vrijzinnig dagboek dat is uitgegeven door Meinema.

Vrede

2011-12-06T09:02:00.001+01:00

“Moge de HEER u zegenen en u beschermen,

moge de HEER het licht van zijn gelaat over u doen schijnen en u genadig zijn,

moge de HEER u zijn gelaat toewenden en u vrede geven.”

In de bijbel heeft vrede te maken met gerechtigheid: dat er met iedereen rekening wordt gehouden, dat niemand opzettelijk over het hoofd wordt gezien, dat mensen in vertrouwen aan iets nieuws kunnen beginnen. Vrede is ook het laatste woord van de zegen die aan het eind van de kerkdiensten wordt uitgesproken: God schenke u vrede. Vrede wordt gegeven, geschonken. Vrede is in die zin een relationeel woord, gaat van God uit, speelt zich af tussen mensen. Wat voor de een vrede is, kaan voor de ander trouwens een bron zijn van geweld.

Lastig woord dus, vrede. Dat God ons vrede schenkt is een uitdrukking van vertrouwen in geloofstaal: we zijn niet gedoemd tot conflicten, geweld en oorlog. Vrede is een door Gods geest geinspireerde mogelijkheid voor het samenleven vaan mensen, die we ontvangen en kunnen doorgeven. Vrede is niet te organiseren, niet te maken omdat je nooit greep krijgt op een ander mens. Waar ik wel iets aan kan doen is om te onderzoeken wat mijn aandeel is en om mijn eigen gedrag te veranderen als daar aanleiding toe blijkt te zijn. Soms is een conflict nodig om verder onrecht te voorkomen - de wijze waarop en de mate waarin is dan weer een belangrijke vraag.

Ontvangen vrede heeft ook te maken met een niet te organiseren innerlijke rust en harmonie, met een ontvankelijkheid voor anderen zonder van je stuk te geraken. Dan is vrede een meer psychologisch gekleurd woord waarvoor geen recept bestaat, hoewel enige training (meditatie, bijvoorbeeld) kan helpen. Maar ook dan zijn de anderen niet ver. Innerlijke vrede als een vorm van onverschilligheid kan niet waar zijn.

uit:'GOD AAN' (Meinema)

Hij komt, hij komt die lieve, goede Sint...

2011-12-05T09:42:00.001+01:00

Geloven in God is niet hetzelfde als geloven in Sinterklaas. Daarom vertellen ouders aan kinderen, wanneer ze er rijp voor zijn, dat de Sint niet bestaat. Of je merkt zelf dat Sinterklaas eigenlijk een mix is van je ouders en de buurman. De laatste zette al jaren een mand met cadeautjes bij de voordeur van het huis, belde aan en rende hard weg. Die mand met cadeautjes bleek gewoon de wasmand van mijn moeder te zijn, waar ik de rest van het jaar mijn vuile was inwierp.

Met God ging het anders. Ook God werd een beetje geholpen door mijn ouders die me meenamen naar de kerk en me leerden dat ik niet alles in het leven in eigen hand heb. God bleef bestaan, ook toen ik volwassen werd. Zelfs zonder een wasmand met cadeaus bleef dat geloof overeind.

Het waren ook niet mijn ouders die me vertelden dat God niet bestond. Vrienden zeiden dat tegen me. God zou een projectie zijn. Sommige leraren kwamen met overtuigend bewijs. Al konden ze me niet vertellen wie dan wel mijn leven gegeven had. Ik ben immers niet in een mandje aan de voordeur gezet door de buurman. Het leven, zo begreep ik door schade en schande, is geen doorlopend Sinterklaasfeest. De geschenken van de Sint mag je houden, maar die andere geschenken van het leven die we ontvangen, geven we op een dag weer terug: jeugd, gezondheid, geliefden die sterven en uiteindelijk je levenskracht. Toch blijft God voor mij altijd een beetje Sinterklaas. Want ik geloof dat voor mijn ziel wel geldt: 'eens geven, blijft gegeven.' Om heel eerlijk te zijn: rond 5 december verwijl ik weer bij de goedheilige vroomheid uit mijn kindertijd: al bestaat hij dan niet meer, Sinterklaas blijft een beetje God.

uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek

O ja, nog even dit: heel lang geleden op de 5e december kreeg ook ik het leven als geschenk... wat een toeval...(gbdb)

Opvoeding

2011-12-04T08:41:00.001+01:00

Mijn kleindochter van drie zit naast mij op de bank. Van de mooie lego-bouwsels, waarvoor wij ons zeker drie kwartier ingespannen hadden, is weinig meer over. De treurige aanblik deert haar allerminst, opgewekt bekijkt ze met mij de plaatjes uit een tijdschrift. Er zijn veel advertenties van auto's en flessen whisky. Er is er ook een van een hulporganisatie. Paginagroot een Zuid-Amerikaanse moeder die in een grove doek haar kind op de rug draagt. Zijn grote ogen kijken je recht aan. We kijken naar de moeder en constateren gezamenlijk, dat het wel handig is je kind zo te dragen. Een buggy is ook wel handig, maar die hebben ze daar niet.

Blij iets belangrijks te kunnen aansnijden, vraag ik: 'Maar wat zegt dat kind?' Stilte. 'Misschien zegt het wat met zijn ogen,'suggereer ik. Die vraag is kennelijk onbegrijpelijk of dwaas, want er valt weer een lange stilte. Dan, alsof ze het definitieve antwoord gevonden heeft, deelt ze mee: 'Zijn mond is dicht.' Domme grootvader, als je mond dicht is zeg je niets. Ze heeft gelijk. Het kind huilt of schreeuwt niet. Het bungelt op de rug van zijn moeder. Die gesloten mond is misschien nog meerzeggend dan de grote ogen: als kleine en grote mensen zo stil worden, gaat het meestal niet goed met ze. Dan kan het einde weleens dichtbij zijn. 'Zijn mond is dicht.' Zolang grootvaders dat niet zien, moet er nog heel wat aan hen opgevoed worden.

Het is natuurlijk waar: als mensen zo moe, verslagen of apatisch worden - dat geldt ook in een geloofsgemeenschap - dat ze niet meer de kracht vinden te spreken over 'wat hun 't harte deert', dan is het slecht met hen gesteld.

Voor u gelezen in: 'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Mystiek en het leven

2011-12-03T08:54:00.001+01:00

In de kerk zoeken we God. We doen dat door gebed, aanroeping, liederen, muziek, het delen van brood en wijn en overdenking. Kunnen we door mystiek dichter bij God komen? Wat is mystiek? Een mysticus of mystica is iemand die op overweldigende wijze de tegenwoordigheid ervaart van iets dat hem of haar overstijgt. Dit overstijgende is veel 'werkelijker' dan al wat wij doorgaans voor werkelijkheid aanzien. D 'gewone werkelijkheid' wordt als het ware transparant voor een 'andere, uiteindelijke werkelijkheid'. De mysticus voelt tijdens zo'n ervaring zijn 'ikheid' verdwijnen. Zijn opgeslotenheid in zichzelf wordt opgeheven.

Tot de kern van de mystiek behoort het leeg worden en het ontvangen van iets dat buiten je ligt en toch helemaal bij je hoort. Er zijn ook in ons gewone leven ervaringen die lijken op die van de mystiek. Je kunt denken aan ervaringen die je soms hebt wanneer je in de natuur bent, in een bos wandelt, op een heuvel over een landschap uitkijkt, wanneer je langs de zee loopt. Ineens kun je overweldigd worden door een geluksgevoel, een soort totaalervaring van de werkelijkheid waarvan je zelf deel uitmaakt, waarin je opgaat.

Al dit soort ervaringen geven aan dat de wereld niet is wat ze is. Dat er een andere werkelijkheid is. Het soort ervaringen waarin je boven jezelf uitstijgt, kunnen je inspireren om je leven richting te geven. Ieder mens heeft een bestemming, een levensdoel. Dat hoeft niet iets sensationeels te zijn zoals he stichten van een klooster. Een persoon als frere Roger deed dat 60 jaar geleden in Taize. Het kan heel bescheiden zijn. Gewoon iets voor iemand betekenen. Dit soort momenten waarbij je boven jezelf uitstijgt kunnen je helpen om dat helder te krijgen, je te verzoenen met wie je bent en met wat je doet.

uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek

Geschiedenis maken

2011-12-02T08:30:00.001+01:00

Ons heeft de Heer met liefde neergeschreven,
leesbaar voor mensen als zijn erfenis.
Ons leven mag zich voluit laten lezen,
herkenbaar als zijn eigenhandig schrift.

Wie kan in ons een brief van Christus lezen,
als niet de Geest ons aan elkander rijgt,
die ons als dode, levenloze letters
beademt en tot nieuwe zin herschrijft?

Om woord voor woord zijn liefde te vertalen,
dat blijft voor ons bestaan het doel, de zin.
Om mensen zijn ontferming te herhalen
zijn wij gezonden, deze wereld in.

tekst: Sytse de Vries (Lied 82 Tussentijds)

Waar denk je aan bij geschiedenis maken? Aan dingen anders doen? Aan bepaalde figuren? Of zie je 'geschiedenis maken' als het werk van ons allemaal?

Bij de personen die geschiedenis hebben gemaakt, denk je waarschijnlijk al snel aan Jezus. Jezus was duidelijk een voortrekker. Zo zien wij dat nu in ieder geval. Want is het niet zo dat geschiedenis maken iets is dat je pas achteraf doet? Mensen maken de geschiedenis door met een bepaalde bril terug te kijken op wat achter ze ligt. En deze bril wordt gekleurd door door de persoon die je bent, door de tijd en de samenleving waarin je leeft. Het is eigen aan de mens om alles wat je meemaakt te interpreteren. Om alle gebeurtenissen in een context te plaatsen, om aan gebeurtenissen een waarde toe te kennen en je daarna op basis van dat alles een beeld te vormen van de geschiedenis.

Natuurlijk weet je dat de verhalen die in de bijbel opgetekend staan, ervaring-verhalen zijn van mensen die zeer onder de indruk waren van een zekere rabbi, Jezus van Nazareth, de zoon van een timmerman, Zo onder de indruk, dat hun beeld van hem niet meer objectief te noemen is. Ze hemelen hem op, zelfs in de letterlijke zin van het woord. Als christen sta je in deze traditie. Of je het wilt of niet, je bent bepaald door het verleden. En van daaruit vertrek je naar de toekomst. Met bagage dus. De verhalen die Jezus je vertelde en die je prikkelen, die je aanzetten om de traditie en gewoonten kritisch onder de loep te nemen, maken deel uit van je bagage.

Geschiedenis maken, doe je dat door nu te handelen of door de manier waarop je achterom kijkt? Aan jou de keus.

uit: Vrijzinnig dagboek 'GOD AAN' (Meinema)

Verwondering

2011-12-01T09:26:00.001+01:00

Een Jonge, Aziatische student architectuur stapt op Schiphol uit het vliegtuig. Hij komt uit een tropisch land, waar vrieskou en sneeuw onbekend zijn. Wij halen hem op, het is zijn eerste bezoek hier. Het is half april, maar de lente is vergeten op tijd te beginnen. Het is bitter koud. Op de open parkeerplaats zijn wij hem kwijt. Achter de eerste auto's vinden we hem terug, zittend op de grond. Hij ademt zwaar. In en uit. En kijkt met ongeloof naar zijn door de kou zichtbaar geworden adem. In zijn ogen zien een verwondering zonder weerga. Wat gebeurt er met hem? Is hij ziek? Is hij terecht gekomen in een 'strange new world'? Wat is dit? De kinderlijke verwondering die in zijn ogen te lezen is, laat ons sprakeloos. Het is verwondering in de meest zuivere vorm. Een prachtig tafereel. Iedereen lacht. Hij als eerste.

Kunnen we ons nog zo verwonderen? Of zijn we zo aan alles gewend dat niets ons nog kan verrassen? Hopelijk niet! In verwondering ligt de kiem van liefde, van kunst en van geloof. Zonder verwondering ia alles grijs, uitzichtloos en leeg. Verwondering is de basis van spiritualiteit. Wie zich niet meer kan verwonderen over een nieuw geboren kind, een ontluikende bloem of een ontroerend kunstwerk, laat het leven tussen zijn vingers glippen.

Bijbelverhalen zijn mythen die uitdrukking geven aan de verwondering van mensen van duizenden jaren geleden. Als deze verhalen bevrijd worden van de dogmatische lading van eeuwen kerkelijke leer, als men teruggaat naar hun mythische betekenis, komen ze weer tot leven, worden ze splinternieuw. Dan kunnen wij, net als de jonge student architectuur, ons weer verwonderen over onze adem die in de kou zichtbaar wordt.

uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek dat door MEINEMA in 2010 werd uitgegeven.

Die vervluchtigt

2011-11-30T08:24:00.001+01:00

Wanneer ik mij geborgen dacht
in 't vallend duister van de nacht,
werd dan de nacht niet als het licht?
Hier lig ik voor uw aangezicht,
o God, hoe licht is zelfs het duister,
de nacht een dag die blinkt van luister.

(Psalm 139:6)

Die vervluchtigt
in uw eigen schepping,
eeuwig aanwezig Afwezige,
of eeuwig afwezig Aanwezige,
- wie zal het zeggen? -
Steeds zwaarder valt het mij
U aan te spreken met U.
Maar andere woorden heb ik niet.
Mijn denken
kan Uw onmetelijkheid
niet bevatten.
U schenkt mij
woorden, beelden, theorieen,
- door mensen van U gemaakt -
die ik hartstochtelijk verwerp,
tot ik staelend
terugkeer tot
U

uit:'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek -Meinema-

Ik wens jullie vrede

2011-11-28T13:39:00.001+01:00

De HEER verscheen opnieuw aan Abraham, bij de eiken van Mamre. Op het heetst van de dag zat Abraham in de ingang van zijn tent. Toen hij opkeek, zag hij even verderop plotseling drie mannen staan. Onmiddellijk snelde hij de tent uit, naar hen toe. Hij boog diep en zei: ‘Heer, wees toch zo goed uw dienaar niet voorbij te gaan. Ik zal wat water voor u laten halen zodat u uw voeten kunt wassen, maak het u hier onder de boom intussen gemakkelijk. Ik zal u ook iets te eten brengen, zodat u weer op krachten kunt komen voordat u verdergaat. Daarvoor bent u immers bij uw dienaar langsgekomen?’ Zij antwoordden: ‘Wij nemen uw uitnodiging graag aan.’

Abraham haastte zich naar de tent, naar Sara. ‘Vlug,’ zei hij, ‘drie schepel fijn meel! Maak deeg en bak brood.’ Daarna snelde hij naar de kudde, zocht een mooi kalf uit dat er mals uitzag, en gaf dat aan een knecht, die het onmiddellijk klaarmaakte. Hij haalde boter en melk, nam het gebraden kalf en zette alles aan zijn gasten voor. Terwijl zij aten, bleef hij bij hen staan onder de boom.

‘Waar is Sara, uw vrouw?’ vroegen zij hem. ‘Daar, in de tent,’ antwoordde hij. Toen zei een van hen: ‘Ik kom over precies een jaar bij u terug en dan zal uw vrouw Sara een zoon hebben.’ Sara, die in de ingang van de tent stond, achter de man, hoorde dat. Nu waren Abraham en zij op hoge leeftijd gekomen en de jaren dat een vrouw vruchtbaar is, lagen al ver achter haar. Daarom lachte ze in zichzelf. Zou de liefde voor mij dan nog weggelegd zijn? dacht ze. Ik ben immers verwelkt, en ook mijn man is al oud. Toen vroeg de HEER aan Abraham: ‘Waarom lacht Sara, waarom vraagt ze zich af of ze op haar leeftijd nog wel een kind ter wereld kan brengen? Is ook maar iets voor de HEER onmogelijk? Op de vastgestelde tijd, over precies een jaar, kom ik bij je terug en dan heeft Sara een zoon.’

uit: Genesis 18

Tot de rand

2011-11-27T07:57:00.001+01:00

PSALM 23

Een psalm van David.

De HEER is mijn herder,

het ontbreekt mij aan niets.

Hij laat mij rusten in groene weiden

en voert mij naar vredig water,

hij geeft mij nieuwe kracht

en leidt mij langs veilige paden

tot eer van zijn naam.

Al gaat mijn weg

door een donker dal,

ik vrees geen gevaar,

want u bent bij mij,

uw stok en uw staf,

zij geven mij moed.

U nodigt mij aan tafel

voor het oog van de vijand,

u zalft mijn hoofd met olie,

mijn beker vloeit over.

Geluk en genade volgen mij

alle dagen van mijn leven,

ik keer terug in het huis van de HEER

tot in lengte van dagen.

Waar je woont op deze wereld

2011-11-26T08:53:00.001+01:00

Waar je woont op deze wereld,
tussen bloemen of beton,
elke dag is er nieuw leven,
elke dag een nieuwe zon,
elke dag een nieuwe kans ook
om opnieuw op weg te gaan
en te zoeken naar het wonder
van de Heer in ons bestaan.

Waar je woont op deze wereld,
tussen bloemen of beton,
tussen haat of tussen liefde,
elke dag is er een zon,
elke dag een nieuwe kans ook
't woord van Christus te verstaan,
door de ogen van de ander
kijkt de Heer ons steeds weer aan.

Waar je woont op deze wereld,
tussen bloemen of beton,
tussen twijfel, tussen hopen,
elke dag is er een zon.
Elke dag een nieuwe kans ook
samen weer op weg te gaan,
samen werken in zijn liefde,
samen werken in zijn naam.

uit de bundel Tussentijds: D3

Uitzending en zegen

2011-11-25T09:13:00.001+01:00

Wij moeten gaan; aan 't lied van bevrijding
voegden we weer een eigen refrein,
zagen we rondom glans van herkenning
hoe we elkaar tot verbondgenoot zijn.
Vonden het woord, eerder gehoord,
als nieuwe bron op eigen terrein.

Laten we gaan. Geloof in de zegen
die onze God steeds toegezegd heeft,
in niemandsland soms worst'lend verkregen,
maar die ons hoop, moed en waakzaamheid geeft.
Neem van hier mee, het vaste idee,
licht blijft de kern, vaak tastend beleefd.

Neem bij het gaan de mantel van vrede
die we behoedzaam om mogen slaan,
waarin de naam vol kleur is geweven.
Vage beschutting in mensenbestaan.
In de woestijn, vruchten en wijn:
vrede en zegen! Laten we gaan.

uit: Tussentijds lied F3
tekst: G Luijpers

Bevestigen wij dan ons geloof in een leven van liefde
aanvaarden wij onze verantwoordelijkheid
voor onze geloofsgemeenschap,
haar taak in deze wereld en haar noden
en gaan wij van hier naar ons huis en onze levensopdracht
onder Gods zegen.

De Heer zegene en Hij behoede u.
De Heer doe zijn aangezicht over u lichten en zij u genadig.
De Heer verheffe zijn aangezicht over u en geve u vrede.
Amen.

Uit het Kerkboek van de Remonstrantse Broederschap.

Er stroom een Jordaan door mij

2011-11-24T11:53:00.001+01:00

Psalm 65:1

De stilte zingt U toe, o Here,
in uw verheven oord.
Wij zullen ons naar Sion keren
waar Gij ons bidden hoort.
Daar zal men, Heer, tot U zich wenden,
tot U komt al wat leeft,
tot U, o redder uit ellende,
die alle schuld vergeeft.

Het valt niet mee om te schrijven met schilders op de steigers rond mijn huis, die onder schallende radiomuziek aan mijn ramen krabben om de oude verf los te maken.

Midden in een orkaan is een punt waar het stil is. Ik probeer me dus niet te verzetten tegen het geluid. Ik houd het niet doelbewust buiten me. Besef, zo zeg ik tegen mezelf, dat wat jij werkelijk bent, niet geraakt wordt door het geluid. Zo roep ik mijzelf de lessen in herinnering van de cursussen die ik gedaan heb op het gebied van meditatie. Ik realiseer me dat ik eigenlijk geregeld zo tegen mezelf praat. Bij ergernissen, opmerkingen van mensen die hard aankomen en andere zaken die zo gedurende de dag bij me binnen komen. Het lukt lang niet altijd om dan rustiger te worden, maar soms toch ook wel. Het gaat om voelen wat er te voelen valt en dan loslaten, er niet aan hechten, maar het ook niet verdringen. Ik moet denken aan een boek dat ik ontving, waarin een schrijver vertelt dat er een Jordaan door zijn beloofde land stroomt. Hoe hij verlangt naar zijn innerlijke Jordaan hoewel hij nog maar pas onderweg is. Hij wil hem horen ruisen, van hem drinken, zich ermee wassen, zich erin dopen. Hij wil naar zijn Jordaan, zijn heilige Jordaan en er rusten aan de oevers en genieten van het ritselende riet.

Inmiddels zijn de schilders naar huis gegaan, ze zijn vroeg vandaag, vier uur. Het is weer stiller om mij heen. Ik blader nog wat in het boek.

uit:’GOD AAN’ een vrijzinnig dagboek dat Meinema uitgaf.

Eerbied voor het leven

2011-11-23T09:14:00.001+01:00

In een preek hierover zegt de legendarische oerwoudarts, theoloog, musicus en Nobelprijswinnaar Albert Schweitzer: ‘De natuur leert meedogenloos egoïsme. Alleen dank zij het instinct dat de natuur de schepselen gegeven heeft om te leven, wat uit hen geboren wordt, zolang als dit nodig is met liefde en hulpvaardigheid te omringen, wordt dit egoïsme korte tijd opgeschort. Maar juist het feit, dat het dier zo hartstochtelijk en vol zelfopoffering van zijn jongen houdt, maakt het alleen maar afschuwelijker dat het medelijden ten opzichte van andere wezens ten ene male ontbreekt. De mens is het besef omtrent de eerbied voor het leven deelachtig geworden, hij mag oog krijgen voor het meeleven en meelijden, hij mag zich bevrijden van de onwetendheid, waarin alle overige schepselen gevangen zijn.’

Daar valt niets aan af te doen. Het roept echter wel de vraag op of er ook grenzen zijn aan eerbied voor het leven, ook in het gewone alledaagse leven. Zou je jezelf ter wille van die eerbied volledig moeten wegcijferen? Gaat het collectief altijd vóór het individu? Wat zijn de overlevingskansen voor mens en natuur? Moet je een onherstelbare comapatiënt laten leven? Wordt bij iedere levensverlenging de persoonlijke mens wel gerespecteerd? Actuele vraagstukken. Eerbied voor het leven geldt denk ik nooit tot het oneindige. Over de grenzen moeten we voortdurend in gesprek blijven.

uit: ‘GOD AAN’ een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Vol verwachting zijn wij gekomen,
om weer te weten, waartoe wij bestaan.
Verstillend van binnen, verlangend te horen
het levende woord dat opnieuw wordt geboren
waar mensen in aandacht en liefde verstaan.

Tijd vloeit ineen; verleden wordt heden,
toekomst wordt nu, maar altijd blijft het woord:
herinnerd te worden aan hoe wij bedoeld zijn,
herscheppen de wereld waarmee wij vergroeid zijn,
die opdracht aan alles wat ademt gaat voort.

samengekomen om te gaan vieren
uur van gemeenschap, van woord en van geest,
dat warm en met liefde en licht is doorweven,
ons helpt om ons leven gestalte te geven.
Verwachtingsvol zijn wij gereed voor dit feest.

tekst lied B1 Tussentijds: M. Koijck-de Bruijne

Ontferming

2011-11-22T09:05:00.001+01:00

Beste mensen, u moet niet allemaal leraar willen zijn. U weet dat ons leraren een strenger oordeel te wachten staat. En hoe vaak struikelen we niet allemaal! Wie nooit struikelt in het spreken kan zich een volmaakt mens noemen, die in staat is om zelfs het hele lichaam in toom te houden. Paarden doen we een bit in de mond om ze te laten gehoorzamen, en zo kunnen we hun hele lijf sturen. En kijk eens hoe reusachtige schepen, voortgestuwd door hevige wind, met een klein roer in de richting worden gestuurd die de stuurman bepaalt. Zo is ook de tong een klein orgaan, maar wat een grootspraak kan hij voortbrengen! Bedenk eens hoe een kleine vlam een enorme bosbrand veroorzaakt. Onze tong is net zo’n vlam: een wereld van onrecht, die onze lichaamsdelen in brand steekt. Want hij besmet het hele lichaam, hij steekt het rad van het leven in brand, met vuur uit de hel. De mens heeft alle mogelijke soorten dieren weten te temmen, wilde dieren, vogels, kruipende dieren en zeedieren, maar er is geen mens die de tong kan temmen, dat onberekenbare kwaad, vol dodelijk venijn. Met onze tong zegenen we onze Heer en Vader, en we vervloeken er mensen mee die God heeft geschapen als zijn evenbeeld. Uit dezelfde mond klinkt zegen en vervloeking. Dat kan toch niet goed zijn, broeders en zusters? Laat een bron soms uit eenzelfde ader zoet en bitter water opwellen? Of kan een vijgenboom olijven voortbrengen, of een wijnstok vijgen? Net zomin geeft een zilte bron zoet water.

Wie van u kan wijs en verstandig genoemd worden? Laat hij het daadwerkelijk bewijzen door een onberispelijk leven en door wijze zachtmoedigheid. Maar als u zich laat beheersen door bittere jaloezie of egoïsme, kunt u beter niet zo hoog van de toren blazen; u zou de waarheid geweld aandoen. Dat soort wijsheid komt niet van boven; ze is aards, ongeestelijk, demonisch. Waar jaloezie en egoïsme heersen, vieren wanorde en allerlei kwaad hoogtij. De wijsheid van boven daarentegen is vóór alles zuiver, en verder vredelievend, mild en meegaand; ze is rijk aan ontferming en brengt niets dan goede vruchten voort, ze is onpartijdig en oprecht. Waar in vrede wordt gezaaid, brengt gerechtigheid haar vruchten voort voor hen die vrede stichten. uit: de brief van Jakobus, naar men aanneemt de broer van Jezus, aan de gelovigen van zijn tijd.

Eeuwige...

2011-11-21T09:42:00.001+01:00

'God schiep de mens als zijn evenbeeld, als evenbeeld van God schiep hij hem, mannelijk en vrouwelijk schiep hij de mensen', staat er in het eerste hoofdstuk van het boek Genesis.

Leg vrede, barmhartigheid,
mededogen en zegen
op ons en op alle mensen.

Zegen ons met uw licht
waarin Torah, Bijbel en Koran,
waarin elk boek ten leven
gelezen mag worden
om ons te leiden tot
vergevende liefde,
gerechtigheid,
vrede,
leven.

uit: het vrijzinnige dagboek 'GOD AAN' dat werd uitgegeven door Meinema.

Liefde

2011-11-20T13:36:00.001+01:00

Hooglied 8: 6 en 7

Draag mij als een zegel op je hart,

als een zegel op je arm.

Sterk als de dood is de liefde,

beklemmend als het dodenrijk de hartstocht.

De liefde is een vlammend vuur,

een laaiende vlam.

Zeeën kunnen haar niet doven,

rivieren spoelen haar niet weg.

Zou een man met al zijn rijkdom liefde willen kopen,

dan werd hij smadelijk veracht.

Uit het vrijzinnige dagboek 'GOD AAN'

Die ik het meest heb lief gehad, -

't Was niet de slanke bruid, met wie 'k in 't zoeter leven

Mocht dwalen op het duin en droomen in de dreven,

Wier hand mij leidde op 't rozenpad;

't Was niet de jonge en teedre vrouw,

Die, goede genius, mijn hart, mijn huis bewaakte,

Die mij het leven, ach, zoo licht en lieflijk maakte,

Met al den rijkdom harer trouw!

"Zo was 't de moeder van uw kroost,

Die u, gelukkige, voor 't offer veler smarte,

Deed smaken, onvermengd, het reinst geluk van 't harte,

Des levens liefelijksten troost?"

Neen! - die ik 't meest heb liefgehad,

Dat was mijn kranke; 't was de moede, de uitgeteerde,

Van wie ik leven beide en hopend sterven leerde,

Toen 'k weenend aan haar sponde zat.

Petrus Augustus de Génestet (1829-1861)

Mozaïek

2011-11-19T09:50:00.001+01:00

Vandaag gelezen in het vrijzinnige dagboek 'GOD AAN' (Meinema) :

Eerst lees je Psalm 31, daarna het volgende:

Mensen zijn je vergeten: die bittere ervaring maken we soms mee in ons leven. Soms zijn we 'als gebroken aardewerk'. Daarbij kun je denken aan het beeld van een versplinterd leven., je identiteit die in duigen is gevallen.

Maar het gebroken aardewerk, dat hier zeker bedoeld is als beeld van ellende, kan ook positieve gedachten wakker roepen. Want vele gekleurde glasscherven vormen tezamen een kleurrijk mozaïek.

Wanneer we dat beeld doortrekken naar on menselijke leven, dan geldt dat ook. Alleen voel je je misschien een nutteloos stukje, maar samen met anderen ontstaat er een geheel dat meer is dan de afzonderlijke delen. Hoeveel mensen bloeien niet op in een nieuwe relatie? Hoeveel mensen zijn er niet die zich echt thuis voelen in een bepaalde gemeenschap?

Hoewel Psalm 31 gewoonlijk wordt ingedeeld als een klaaglied, is het vertrouwen op de redding door God meer op de voorgrond tredend. Als Gods gerechtigheid zich openbaart, dan beleven we juist de bevrijding. Gerechtigheid is iemand tot z'n recht te laten komen.

Mensen niet laten stikken achter kille muren van eenzaamheid en verdriet.

Psalm 31 roept ons vandaag op naar onze eigen rol te laten kijken.

Als mens leef je niet alleen in deze maatschappij, maar altijd samen met anderen. Wij mensen hebben elkaar nodig. Wij zijn aan elkaar gegeven, met de bedoeling om elkaar te helpen en bij te staan. Mensen kunnen andere mensen ook juist opbeuren, goed doen, nieuw uitzicht geven, genezen met aandacht en liefde, andere mensen tot zegen zijn. In het er zijn voor de ander, in het geven, word je pas echt mens.

De vreemdeling en de bijbel

2011-11-18T09:31:00.001+01:00

Psalm 8

HEER, onze Heer,

hoe machtig is uw naam

op heel de aarde.

U die aan de hemel uw luister toont –

met de stemmen van kinderen en zuigelingen

bouwt u een macht op tegen uw vijanden

om hun wraak en verzet te breken.

Zie ik de hemel, het werk van uw vingers,

de maan en de sterren door u daar bevestigd,

wat is dan de sterveling dat u aan hem denkt,

het mensenkind dat u naar hem omziet?

U hebt hem bijna een god gemaakt,

hem gekroond met glans en glorie,

hem toevertrouwd het werk van uw handen

en alles aan zijn voeten gelegd:

schapen, geiten, al het vee,

en ook de dieren van het veld,

de vogels aan de hemel, de vissen in de zee

en alles wat trekt over de wegen der zeeën.

HEER, onze Heer,

hoe machtig is uw naam

op heel de aarde.

Vandaag is het de internationale dag van de migrant. De passages in de bijbel over migranten zijn talrijk. Zij vertellen ons hoe wij met vreemdelingen moeten omgaan en prenten ons in dat we zelf vreemdelingen zijn geweest. Kerken roeren zich vaak in het asieldebat met een beroep op deze passages en trekken soms zelfs uit deze passages de ultieme consequentie van het kerkasiel. Toch wil ik het over deze ontroerende passages niet hebben. Ik maak mij vooral zorgen over wat er daarna gebeurt, over de integratie. Het integratiedebat wordt op het scherpst van de snede gevoerd. Tolerantie is ver te zoeken. Angst voor de islam lijkt de boventoon te voeren. Nu zijn de kerken stil en roeren zij zich maar weinig. De eenzijdige nadruk op de aanpassing van de nieuwkomers op de Nederlandse samenleving voert de boventoon. Werkelijke integratie is een tweezijdige activiteit van de nieuwkomers en van de samenleving. Een geïntegreerde samenleving is een samenleving waarin verschillen juist gewenst zijn, waarin je van elkaar afhankelijk bent. Er is een kloof ontstaan tussen 'wij' en 'zij' en die is steeds moeilijker te dichten.

Het is de hoogste tijd voor de kerken om luid te spreken. Vanuit het scheppingsverhaal weten we dat God alle mensen heeft geschapen naar zijn beeld en gelijkenis. God heeft alle mensen 'bijna god' gemaakt. God is er voor iedereen en iedereen is er voor God. Het gaat om de menselijke waardigheid van iedereen, Nederlander of Migrant. Dan is er voor 'wij' en 'zij' geen plaats. Dan weten wij dat God zich ook in andere religies manifesteert. Dan willen wij leven in een samenleving waarin voor culturele en religieuze diversiteit volop ruimte is.

uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek (Meinema)

noot:

Als de kerken zich werkelijk zouden richten op de gedachte dat God er is voor iedereen dan zou wellicht het vertrouwen van de samenleving in de kerken weer gaan toenemen in plaats van afnemen... (gbdb)

Niet snoepen in de veertigdagentijd

2011-11-17T09:13:00.001+01:00

Eerst lezen we uit Matteus 4 de volgende passage:

Jezus in de woestijn

Daarna werd Jezus door de Geest meegevoerd naar de woestijn om door de duivel op de proef gesteld te worden. Nadat hij veertig dagen en veertig nachten had gevast, had hij grote honger. Nu kwam de beproever naar hem toe en zei: ‘Als u de Zoon van God bent, beveel dan die stenen in broden te veranderen.’ Maar Jezus gaf hem ten antwoord: ‘Er staat geschreven: “De mens leeft niet van brood alleen, maar van ieder woord dat klinkt uit de mond van God.”’ Vervolgens nam de duivel hem mee naar de heilige stad en zette hem op het hoogste punt van de tempel. Hij zei tegen hem: ‘Als u de Zoon van God bent, spring dan naar beneden. Want er staat geschreven: “Zijn engelen zal hij opdracht geven om u op hun handen te dragen, zodat u uw voet niet zult stoten aan een steen.”’ Jezus antwoordde: ‘Er staat ook geschreven: “Stel de Heer, uw God, niet op de proef.”’ De duivel nam hem opnieuw mee, nu naar een zeer hoge berg. Hij toonde hem alle koninkrijken van de wereld in al hun pracht en zei: ‘Dit alles zal ik u geven als u voor mij neervalt en mij aanbidt.’ Daarop zei Jezus tegen hem: ‘Ga weg, Satan! Want er staat geschreven: “Aanbid de Heer, uw God, vereer alleen hem.”’ Daarna liet de duivel hem met rust, en meteen kwamen er engelen om voor hem te zorgen.

Vervolgens lezen we uit 'GOD AAN' (een vrijzinnig dagboek) voor de huidige dag:

Toen ik nog docent levensbeschouwing was op het Stanislascollege, zat Mina in 3 havo, een serieuze moslima van 15 jaar. Vasten hoorde erbij. Daar had ze drie redenen voor: de gezelligheid van het samen eten in het donker, denken aan de kinderen in de wereld die ondervoed zijn en tenslotte meer bij de Eeuwige bepaald worden. van de jaarlijkse fancy-fair was zij de grote trekker. Voor het goede doel werden per klas activiteiten georganiseerd als spijkerbroekhangen, foto's van leraren met slagroom bekogelen en sumoworstelen. Er waren kraampjes met etenswaren: hotdogs, popcorn en suikerspinnen. Je kon ook ergens smarties eten met stokjes. Een zoete walm hing in de aula.

De eerste dag van de Ramadan viel uitgerekend op Sint Stanislasdag (17 november). Fancy-fair! Mina zag er bleek uit. 'Hoe gaat het met je?' 'Niet eten gaat nog,' antwoordde ze, 'maar niet drinken... Ik stik zowat mevrouw! De eerste dag is altijd de moeilijkste, moet u me morgen zien.'

Bij haar vergeleken stelt mijn 'vaste' niets voor. Ik snoep niet, drink geen alcohol en koop geen kleding. Iedereen heeft zo haar zwakke plekken. Wat zijn die van u? Heeft u ooit overwogen die tijdelijk aan de kant te zetten om meer bepaald te worden bij de Eeuwige? Niet snoepen is voor een zoetekauw als ik al een opgave. Op huisbezoek krijg ik steeds lekkere dingen aangeboden. Steeds weer wordt ik bepaald bij de vanzelfsprekendheid van al dat heerlijke voedsel. Ook steeds de reactie: 'Hmmm! o nee, ik vast.' 'Het is zelfgemaakt. Neem een klein stukje, voor de smaak.' Dan denk ik aan Mina. 'Een andere keer graag." zeg ik ferm.

Aanvaarding

2011-11-16T08:43:00.001+01:00

Het gaat bij aanvaarding niet om passiviteit. Je hebt een verlies en een ander komt bij je langs en zegt dat je het maar moet accepteren. Feiten zijn feiten. Gedane zaken nemen geen keer. Of: 'De Here heeft gegeven, de Here heeft genomen. De naam des Heren zij geloofd.' In zo'n geval schiet de aanvaarding door naar gelatenheid.

Aanvaarding is iets actiefs, een herdefinitie van je situatie. Er zit daadkracht in. Er is een positief element. Je neemt je verantwoordelijkheid ondanks je beperkingen.

Aan aanvaarding kan een periode van verzet vooraf gaan.

Je hebt een lichamelijke of geestelijke handicap. Je kunt niet goed meekomen. Je wordt erop aangekeken. De handicap wordt in je verbeelding uitvergroot tot iets dat je volledig machteloos maakt. Aanvaarding is dan om niet bij de pakken neer te zitten., maar om verantwoordelijkheid te nemen voor je eigen leven! Om risico te nemen.

Aan anderen willen we de ruimte gunnen die we ook voor onszelf willen claimen. Dat is het wezen van zorgvuldig met elkaar omgaan: elkaar ruimte geven, bemoedigen en troosten. Aangeven in woord en daad: je mag er zijn!

Aanvaard jezelf zoals je bent. Durf over je zwakten te communiceren en respecteer de zwakten en tekortkomingen van anderen. Het is een wonder wanneer we iemand ontmoeten die ons volledig aanvaardt en opbeurt als we zelf in de put zitten en geen uitweg zien. Zo aanvaarden een vader of moeder steeds hun eigen kind, wat die ook uitspookt en hoe die zich ook ontwikkelt.

uit: 'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek dat is uitgegeven door Meinema in 2010

Angst voor onvrijheid

2011-11-15T10:26:00.001+01:00

Als inleiding op deze (bewerkte) tekst uit het boek 'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek dat werd uitgegeven door Meinema in 2010, raad ik je aan om het verhaal van koning David te lezen waarin deze overspel pleegde met de vrouw van een van zijn officieren en vervolgens die officier de dood injaagde om met die vrouw te kunnen trouwen.. Het verhaal is wel bekend maar minder aandacht wordt wel geschonken aan het vervolg van die daad. Hoe denkt God eigenlijk over die wandaad. Overspel en moord met voorbedachte rade is in onze ogen niet mis te verstaan, toch...?

Overal waar de vrijheid in het geding is, bekruipt ons wel eens het gevoel: als dit ons maar niet overkomt. We kunnen weliswaar niet zonder een zekere mate van angst leven, maar zouden er alles aan moeten doen om bevrijd te worden van een angst die het leven zo beheerst, dat er geen sprake van een leefbaar leven meer is. Veel mensen leven nog altijd in onvrijheid. dat ervaren burgers van landen met regimes die geen vrijheid van meningsuiting toestaan. Waar je wordt opgesloten als je de moed hebt voor je mening, voor je geloof of voor je seksuele geaardheid uit te komen. Daar komt tegenwoordig in onze streken dan nog de wens en noodzaak om vrij te zijn van schulden ook nog eens bij.

Wat kunnen we doen? Hoe helpen we hen en daarmee onszelf een handje om die angst voor onvrijheid te beteugelen, zodat we de hoop niet opgeven op een toekomst waarin niemand meer monddood wordt gemaakt. dat ervaar ik als vrijwilliger van de plaatselijke afdeling van Amnesty International als ik de maandelijkse voorbeeldbrieven in de bus stop met het verzoek om te schrijven naar staatshoofden en ambassadeurs. Zo vragen wij aandacht voor gewetens-gevangenen. Het zijn eigenlijk geen voorbeeldbrieven meer, maar originele brieven waar je alleen een datum en een handtekening onder hoeft te zetten. Vroeger waren er zogenaamde schrijf-avonden om de voorbeeldbrieven met de hand over te schrijven. Dankzij het digitale tijdperk is dat niet meer nodig. Ik vermoed trouwens dat het niet lang meer duurt of die brieven krijg ik gewoon per e-mail toegestuurd.

Brieven schrijven heeft nog altijd zin. Geregeld kan Amnesty het goede nieuws melden dat er, mede dankzij de gevraagde aandacht, weer aan gewetensbezwaarden gratie is verleend en dat ze zijn vrijgelaten. Vrijheid is een groot goed. laten we er zuinig op zijn.

Dek mij toe

2011-11-14T08:27:00.001+01:00

'... ik deelde mijn voedsel met wie honger leed, mijn kleding met wie geen kleren had, en als ik zag dat het lichaam van een gestorven Israëliet buiten de muren van Nineve was gegooid, begroef ik het...' (Tobit 1:17)

Dek mij toe, lieve mens
Ik ben hier altijd vreemd gebleven
Nu heb ik ver van huis de geest gegeven
Dek mij toe

Dek mij toe, lieve aarde
Ik ben uit Israels stof geschapen
Op vreemde grond ben ik gevallen
Dek mij toe

Dek mij toe, lieve God
Zoals u Mozes hebt begraven
Wil zo ook mij in leegte dragen
Dek mij toe

uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Eer je vader en je moeder 2

2011-11-13T11:55:00.001+01:00

Wat vooraf kan worden gelezen: Deuteronomium 5

Het vijfde van de tien geboden luidt: Eer je vader en je moeder. Een andere aanduiding voor eren in de verhouding ouder-kind is ‘gewicht geven’. Volwassen kinderen, voor wie dit richtinggevende woord bedoeld is, kunnen de levenslust van de oudere ouders serieus leren nemen. Dat kunnen ze doen door zich te gaan verdiepen in het leven van de ouders. Waarmee was mijn vader, mijn moeder belast toen ze mij kregen; welke zorgen heeft vader of moeder om mij gehad, door welke angsten en verlangens werden zij beheerst; met welke (on)mogelijkheden hebben zij het moeten doen? Een volwassen kind dat de levensloop van een ouder respecteert en dat op de een of andere manier aan de ouders of juist aan de volgende generatie laat merken, eert zijn/haar vader of moeder: een kind vernoemen, samen foto’s van vroeger bekijken, een belangrijke datum niet vergeten en een betekenisvolle plek opzoeken. Het tegengestelde is minachten, afstand nemen van de ouders en daar tegelijkertijd onder lijden. Eren is geen gevoel, maar gaat aan gevoel voor de ouder vooraf. Gevoelens kunnen erbij komen. Of niet. Het gaat niet om zich schikken naar de wil van de ouders of om altijd maar klaar te staan. Geen kerkelijke gemeente, geen samenleving, geen broers en zusters, geen bekenden van de ouder(s) mogen dit gebod afdwingen: ieder mens heeft een eigen geschiedenis met zijn of haar ouders en maakt zelf de balans op. Aandacht voor vormen van misbruik van het vertrouwen door de ouders telt daarbij mee. De mate van eren van ouders is voor ieder kind verschillend, maar het gewicht geven aan verdiensten van ouders maakt ruimte in de verhouding, geeft lucht aan een bezwaard hart en geeft mogelijkheden aan de volgende generatie.

uit: ‘GOD AAN’ een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Eer je vader en je moeder 1

2011-11-13T11:15:00.001+01:00

Deuteronomium 5

Mozes riep het hele volk van Israël bijeen en sprak het als volgt toe:

Luister, Israël, naar de wetten en de regels die ik u vandaag bekendmaak. Maak ze u eigen en leef ze strikt na. De HEER, onze God, heeft bij de Horeb een verbond met ons gesloten. Niet met onze voorouders heeft hij dit verbond gesloten, maar met ons, zoals wij hier nu levend en wel bij elkaar zijn. De HEER heeft zich daar vanuit het vuur rechtstreeks tot u gericht. Ik stond toen tussen hem en u in om zijn woorden aan u door te geven, want u was bang voor het vuur en durfde de berg niet op. Dit zei de HEER:

‘Ik ben de HEER, uw God, die u uit Egypte, uit de slavernij, heeft bevrijd.
Vereer naast mij geen andere goden.
Maak geen godenbeelden, geen enkele afbeelding van iets dat in de hemel hier boven is of van iets beneden op de aarde of in het water onder de aarde. Kniel voor zulke beelden niet neer, vereer ze niet, want ik, de HEER, uw God, duld geen andere goden naast mij. Voor de schuld van de ouders laat ik de kinderen boeten, en ook het derde geslacht en het vierde, wanneer ze mij haten; maar als ze mij liefhebben en doen wat ik gebied, bewijs ik hun mijn liefde tot in het duizendste geslacht.
Misbruik de naam van de HEER, uw God, niet, want wie zijn naam misbruikt laat hij niet vrijuit gaan.
Neem de sabbat in acht, zoals de HEER, uw God, u heeft geboden; het is een heilige dag. Zes dagen lang kunt u werken en al uw arbeid verrichten, maar de zevende dag is een rustdag, die gewijd is aan de HEER, uw God; dan mag u niet werken. Dat geldt voor u, voor uw zonen en dochters, voor uw slaven en slavinnen, voor uw runderen, uw ezels en al uw andere dieren, en ook voor vreemdelingen die bij u in de stad wonen; want uw slaaf en slavin moeten evengoed rusten als u. Bedenk dat u zelf slaaf was in Egypte totdat de HEER, uw God, u met sterke hand en opgeheven arm bevrijdde. Daarom heeft hij u opgedragen de sabbat te houden.
Toon eerbied voor uw vader en uw moeder, zoals de HEER, uw God, u heeft geboden. Dan wordt u gezegend met een lang leven en met voorspoed in het land dat de HEER, uw God, u geven zal.
Pleeg geen moord.
Pleeg geen overspel.
Steel niet.
Leg over een ander geen vals getuigenis af.
Zet uw zinnen niet op de vrouw van een ander, en laat evenmin uw oog vallen op zijn huis, of op zijn akker, zijn slaaf, zijn slavin, zijn rund of zijn ezel, of wat hem ook maar toebehoort.’

De HEER heeft deze woorden – deze, en niet meer – tot u gesproken toen u daar bijeen was. Met een geweldig stemgeluid kondigde hij op de berg zijn geboden af, vanuit vuur en dreigende, donkere wolken, en hij schreef ze op twee stenen platen en gaf die aan mij. Toen u die stem had gehoord vanuit de duisternis, terwijl de berg in vuur en vlam stond, zijn uw stamhoofden en oudsten bij mij gekomen met de woorden: ‘Zojuist heeft de HEER, onze God, ons zijn luister en zijn grootheid laten zien en hebben we zijn stem uit het vuur gehoord. We hebben vandaag ondervonden dat God met mensen spreekt zonder dat het hun het leven hoeft te kosten. Maar moeten we ons leven nu opnieuw op het spel zetten? Dit enorme vuur zal ons levend verbranden! Als we de stem van de HEER, onze God, nogmaals horen, zullen we zeker sterven. Want er is toch geen mens die net als wij de stem van de levende God vanuit het vuur heeft horen spreken en het heeft kunnen navertellen? Kunt u niet gaan om te horen wat de HEER zeggen wil? Als u zijn woorden dan aan ons overbrengt, zullen wij luisteren en ernaar handelen.’ Toen de HEER hoorde wat u me vroeg, zei hij tegen mij: ‘Ik heb gehoord wat het volk tegen je zei; ze hebben goed gesproken. Hadden ze altijd maar zo’n verlangen om mij te vereren en mijn geboden na te leven; voor eeuwig zou het hun en hun kinderen goed gaan.’ En hij vervolgde: ‘Stuur hen nu maar terug naar hun tenten. Maar jij moet hier blijven, bij mij, dan zal ik jou alle geboden, wetten en regels bekendmaken die je hun moet leren en die zij moeten naleven in het land dat ik hun in bezit zal geven.’
Het is nu aan u om ze in acht te nemen, zoals de HEER, uw God, u heeft opgedragen; wijk er op geen enkele manier van af. Volg steeds de weg die hij u heeft gewezen, dan zult u in leven blijven en er wél bij varen en lang mogen wonen in het land dat u in bezit krijgt.

Waarom Remonstrant?

2011-11-12T08:55:00.001+01:00

Gelezen in Romeinen 12

Aanvaard mensen met een zwak geloof zonder hun overtuiging te bestrijden. De een gelooft dat hij alles mag eten, maar iemand die een zwak geloof heeft eet alleen groenten. Wie alles eet mag niet neerzien op iemand die dat niet doet, en wie niet alles eet mag geen oordeel vellen over iemand die dat wel doet, want God heeft hem aanvaard. Wie bent u dat u een oordeel velt over de dienaar van een ander? Of hij wel of niet volhardt in het geloof gaat alleen zijn eigen meester aan – en hij zal volharden, want de Heer heeft de macht hem dat te laten doen. De een beschouwt bepaalde dagen als een feestdag, voor de ander zijn alle dagen gelijk. Laat iedereen zijn eigen overtuiging volgen. Wie een feestdag viert, doet dat om de Heer te eren; wie alles eet, doet dat om de Heer te eren, en hij dankt God voor zijn voedsel. Wie iets niet wil eten, laat het staan om de Heer te eren, en ook hij dankt God. Niemand van ons leeft voor zichzelf, en niemand van ons sterft voor zichzelf. Zolang wij leven, leven we voor de Heer; en wanneer wij sterven, sterven we voor de Heer. Dus of we nu leven of sterven, we zijn altijd van de Heer. Want Christus is gestorven en weer tot leven gekomen om te heersen over de doden en de levenden. Wie bent u dat u een oordeel velt over uw broeder of zuster? Wie bent u dat u neerziet op uw broeder of zuster? Wij zullen allen voor Gods rechterstoel komen te staan, want er staat geschreven: ‘Zo waar ik leef – zegt de Heer –, voor mij zal elke knie zich buigen, en elke tong zal God loven.’ Ieder van ons zal zich dus tegenover God moeten verantwoorden.

Sint Maarten

2011-11-11T08:56:00.001+01:00

'In alles heb ik u getoond dat u de zwakken zo, door hard te werken, moet steunen, indachtig de woorden van de Heer Jezus, die immers gezegd heeft: “Geven maakt gelukkiger dan ontvangen.”'
(uit: Handelingen 20)

Het is de tijd van geven en ontvangen. Hoe zal ik u ontvangen staat bijna voor de deur. Verder hopen we dat de Sint onze materiele wensen zal vervullen. Vandaag is het Sint Maarten. Aan onze Noord-Hollandse deur wordt altijd flink gezongen en wordt de nodige snoep uitgedeeld. Het is zaliger te geven dan te ontvangen. Maar er is ook wat voor te zeggen om het ontvangen niet te verwaarlozen. Immers: goed kunnen ontvangen maakt het andere mensen mogelijk om zalig te kunnen geven.

De arme man die het zo vreselijk koud had en de halve mantel van Maarten ontving, nam deze aan in dankbaarheid. Aldus bereidde hij de aanstaande heiligheid van zijn schenker voor.

In ons project Centraal Wonen lopen de kinderen met hun lampionnen binnendoor van huis naar huis. Zeventig woningen in totaal, dus ze komen niet tekort. We kregen nieuwe buren. Voorheen zat er een groot kantoor naast het complex. Maar het kantoor werd verbouwd tot semizelfstandige woningen voor verstandelijk en/of lichamelijk gehandicapten.

Toen 11 november aanbrak, hadden de kinderen van ons project niet bedacht dat je ook bij de nieuwe buren kon aanbellen en zingen. Op 12 november kwam toen een bewoner naar ons toe met een enorme berg snoep. 'Waar waren jullie? We hebben de hele avond gewacht en er kwam niemand.'

Het jaar daarop hebben we het beter gedaan. Overal hingen briefjes met de oproep om de buren niet te vergeten en de ouders hebben niet nagelaten hun kinderen te instrueren. De buren hadden na de eerste mislukte poging de moed niet opgegeven en zaten weer klaar. De kinderen zongen met overgave, de bewoners luisterden en gaven met overgave. De snoeptassen van de kinderen puilden nog verder uit. (uit: GOD AAN, een vrijzinnig dagboek - Meinema)

Schroom

2011-11-10T09:02:00.002+01:00

Lied 378 uit het liedboek voor de kerken

Het licht dat weer opnieuw begon,

de dag, de pas ontwaakte zon,

verhogen Hem die boven is

en alleen te loven is.

Heft op uw hart en uw gelaat,

gelijk het licht dat opengaat,

weest als de engelen bereid,

wijdt God uw ganse levenstijd!

Laat uw geweten zuiver zijn,

helder als dag en zonneschijn,

want God ziet alles van onhoog

klaar als de dag met helder oog.

En laat uw licht als hemellicht

schijnen voor ieders aan gezicht,

zodat het ieder helder is

dat God uw licht, uw helper is.

De hemel immers is nabij!

Mijn licht, mijn dag, mijn zon zijt Gij

en door de stralen van uw gloed

wordt alles wat er leeft gevoed.

Dit is de dag want Gij zijt daar,

dit is een dag als duizend jaar.

Verdrijf mijn zonde als de dauw,

o God wien ik mij toevertrouw!

Nu dan het licht verrezen is,

looft Hem die ‘t eeuwig wezen is

en houdt u voor de dag bereid

dat Hij verschijnt in heerlijkheid.

Lof zij de vader, eeeuwig licht,

de Zoon, zijn enig aangezicht,

lof zij de Geest, der liefde vuur,

looft God vandaag van uur tot uur!

Thomas Ken (1637 - 1711)

Psalm 104

2011-11-08T08:25:00.002+01:00

1 Prijs de HEER, mijn ziel.

HEER, mijn God, hoe groot bent u.

Met glans en glorie bent u bekleed,

2 in een mantel van licht gehuld.

U spant de hemel uit als een tentdoek

3 en bouwt op de wateren uw hoge zalen,

u maakt van de wolken uw wagen

en beweegt u op de vleugels van de wind,

4 u maakt van de winden uw boden,

van vlammend vuur uw dienaren.

5 U hebt de aarde op pijlers vastgezet,

tot in eeuwigheid wankelt zij niet.

6 De oerzee bedekte haar als een kleed,

tot boven de bergen stonden de wateren.

7 Toen u dreigde, vluchtten zij weg,

toen uw donderstem klonk, stoven zij heen:

8 naar hoog in de bergen, naar diep in de dalen,

naar de plaatsen die u had bepaald.

9 U stelde een grens die zij niet overschrijden,

nooit weer zullen zij de aarde bedekken.

10 U leidt het water van de bronnen door beken,

tussen de bergen beweegt het zich voort.

11 Het drenkt alles wat leeft in het veld,

de wilde ezels lessen er hun dorst.

12 Daarboven wonen de vogels van de hemel,

uit het dichte groen klinkt hun gezang.

13 U bevloeit de bergen vanuit uw hoge zalen,

de aarde wordt verzadigd en vruchtbaar:

14 gras laat u groeien voor het vee

en gewassen die de mens moet verbouwen.

Zo zal hij brood winnen uit de aarde

15 en wijn die het mensenhart verheugt,

geurige olie die het gelaat doet stralen,

ja, brood dat het mensenhart versterkt.

16 De bomen van de HEER zuigen zich vol,

de ceders van de Libanon, door hemzelf geplant.

17 De vogels bouwen daar hun nesten,

in hun kronen huizen de ooievaars.

18 De hoge bergen zijn voor de steenbokken,

in de kloven schuilen de klipdassen.

19 U hebt de maan gemaakt voor de tijden,

de zon weet wanneer zij moet ondergaan.

20 Als u het duister spreidt, valt de nacht,

en alles wat leeft in het woud gaat zich roeren.

21 De jonge leeuwen gaan uit op roof,

brullend vragen zij God om voedsel.

22 Bij zonsopgang trekken zij zich terug

en leggen zich neer in hun legers.

23 De mensen gaan aan het werk

en arbeiden door tot de avond.

24 Hoe talrijk zijn uw werken, HEER.

Alles hebt u met wijsheid gemaakt,

vol van uw schepselen is de aarde.

25 Zie hoe wijd de zee zich uitstrekt.

Daar wemelt het, zonder tal,

van dieren, klein en groot.

26 Daar bewegen de schepen zich voort,

daar gaat Leviatan, door u gemaakt om ermee te spelen.

27 En allen zien ernaar uit

dat u voedsel geeft, op de juiste tijd.

28 Geeft u het, dan doen zij zich te goed,

opent zich uw hand, dan worden zij verzadigd.

29 Verberg uw gelaat en zij bezwijken van angst,

ontneem hun de adem en het is met hen gedaan,

dan keren zij terug tot het stof dat zij waren.

30 Zend uw adem en zij worden geschapen,

zo geeft u de aarde een nieuw gelaat.

31 De luister van de HEER moge eeuwig duren,

laat de HEER zich verheugen in zijn werken.

32 Hij richt zijn oog op de aarde en zij beeft,

hij raakt de bergen aan en zij stoten rook uit.

33 Voor de HEER wil ik zingen zolang ik leef,

een lied voor mijn God zolang ik besta.

34 Moge mijn lofzang de HEER behagen,

zoals ik mijn vreugde vind in hem.

35 Zondaars zullen van de aardbodem verdwijnen,

onrechtvaardigen zullen niet meer bestaan.

Prijs de HEER, mijn ziel.

Halleluja!

Wie heeft zal geven worden

2011-11-07T08:31:00.000+01:00

Matteus 25: 14-30

Of het zal zijn als met een man die op reis ging, zijn dienaren bij zich riep en het geld dat hij bezat aan hen in beheer gaf. Aan de een gaf hij vijf talent, aan een ander twee, en aan nog een ander één, ieder naar wat hij aankon. Toen vertrok hij. Meteen ging de man die vijf talent ontvangen had op weg om er handel mee te drijven, en zo verdiende hij er vijf talent bij. Op dezelfde wijze verdiende de man die er twee had gekregen er twee bij. Degene die één talent ontvangen had, besloot het geld van zijn heer te verstoppen: hij begroef het.

Na lange tijd keerde de heer van die dienaren terug en vroeg hun rekenschap. Degene die vijf talent ontvangen had, kwam naar hem toe en overhandigde hem nog vijf talent erbij met de woorden: “Heer, u hebt mij vijf talent in beheer gegeven, alstublieft, ik heb er vijf talent bij verdiend.” Zijn heer zei tegen hem: “Voortreffelijk, je bent een goede en betrouwbare dienaar. Omdat je betrouwbaar bent gebleken in het beheer van een klein bedrag, zal ik je over veel meer aanstellen. Wees welkom bij het feestmaal van je heer.” Ook degene die twee talent ontvangen had, kwam naar hem toe en zei: “Heer, u hebt mij twee talent in beheer gegeven, alstublieft, ik heb er twee talent bij verdiend.” Zijn heer zei tegen hem: “Voortreffelijk, je bent een goede en betrouwbare dienaar. Omdat je betrouwbaar was in het beheer van een klein bedrag, zal ik je over veel meer aanstellen. Wees welkom bij het feestmaal van je heer.” Nu kwam ook degene die één talent ontvangen had naar hem toe, hij zei: “Heer, ik wist van u dat u streng bent, dat u maait waar u niet hebt gezaaid en oogst waar u niet hebt geplant, en uit angst besloot ik uw talent te begraven; alstublieft, hier hebt u het terug.” Zijn heer antwoordde hem: “Je bent een slechte, laffe dienaar. Je wist dus dat ik maai waar ik niet heb gezaaid en oogst waar ik niet heb geplant? Had mijn geld dan bij de bank in bewaring gegeven, dan zou ik bij terugkomst mijn kapitaal met rente hebben terugontvangen. Pak hem dat talent maar af en geef het aan degene die er tien heeft. Want wie heeft zal nog meer krijgen, en wel in overvloed, maar wie niets heeft, hem zal zelfs wat hij heeft nog worden ontnomen. En die nutteloze dienaar, gooi die eruit, in de uiterste duisternis, waar men jammert en knarsetandt.”

Eeuwige…

2011-11-04T09:47:00.001+01:00

Veel te laat heb ik jou liefgekregen
schoonheid wat ben je oud wat ben je nieuw
veel te laat heb ik jou liefgekregen.

Binnen in mij was je, ik was buiten
en ik zocht jou als een ziende blinde
buiten mij, en uitgestort als water
liep ik van jou weg en liep verloren
tussen zoveel schoonheid die niet jij is.

Toen heb jij geroepen en geschreeuwd,
door mijn doofheid ben jij heengebroken.
Oogverblindend ben jij opgedaagd
om mijn blindheid op de vlucht te jagen.
Geuren deed jij en ik haalde adem,
nog snak ik naar adem en naar jou.

Proeven deed ik jou en sindsdien dorst ik,
honger ik naar jou. Mij, lichtgeraakte,
heb jij doen ontbranden. En nu brand ik
lichterlaaie naar jou toe, om vrede.

Vijf Monniken

2011-11-03T11:00:00.002+01:00

Psalm 133

Zie toch hoe goed, hoe lieflijk is ‘t dat zonen

van ‘t zelfde huis als broeders samenwonen.

Eén liefdeband houdt hen tezaam.

De zegen van Gods hoogeverheven naam

daalt op hen neer vol zoete tederheid,

als olie die den priester wijdt.

Als olie die Aärons baard en kleren

met geur doordringt, zo is de gunst des Heren

voor wie eendrachtig samen zijn.

Als dauw is het, die ligt zo mild en rein

op Hermons top en daalt op Sion neer.

‘t Wordt al een tuin voor God den Heer.

Jeruzalem! Hier geeft de Heer zijn zegen,

hier woont Hij zelf, hier wordt zijn heil verkregen

en leven tot in eeuwigheid.

Vijf Monniken (uit: ‘GOD AAN’ een vrijzinnig dagboek)

Er was eens een klooster met nog maar vijf monniken. Ze waren oud en ze dachten: ‘Nog even en het is afgelopen met ons.” De abt ging naar een oude rabbi om hulp. ‘Nee,’ zei de rabbi, ‘ik heb geen goede raad. Ik weet het ook niet. Het is bij ons precies hetzelfde. In de synagoge komt bijna niemand meer. En ik heb gehoord dat de kerken leeglopen. Ik weet niet wat we daartegen kunnen doen.’ De abt en de rabbi zaten droevig bij elkaar, huilden wat en dronken een glas lekkere wijn. Bij het weggaan zei de abt: ‘Je weet het zeker, je hebt geen enkele raad?’ ‘Nee,’ zei de rabbi, ‘ik heb geen enkele raad. Maar ik weet wel, dat één van jullie de Messias is.’

Hoe raar de abt en zijn monniken het ook vonden, deze gedachte liet hen niet meer los.

Zou die drukdoenerige broeder Eloy misschien de Messias zijn? Door hem loopt het hier nog steeds op rolletjes...

Of broeder Francis, dat vieze mannetje, dat toch maar liefdevol zieke dieren verzorgt...

Of Gerard, hij lijkt zo ingekeerd, maar hij kan goed luisteren en hoort tussen de regels door wat iemand nodig heeft...

Of de oude abt zelf? Hij heeft veel levenservaring en hij straalt rust uit...

Zo gingen de broeders elkaar met andere ogen bekijken en behandelden elkaar met vernieuwd respect. De mensen uit de omgeving merkten het op en gingen weer graag naar het klooster. Ze zeiden: ‘Zie eens, hoe bijzonder die broeders met elkaar omgaan! Wat heerlijk om bij hen in de buurt te zijn!’ En het schijnt zelfs, dat er op een dag een jonge man was die wilde intreden.

Hervormingsdag (gisteren)

2011-11-01T11:53:00.001+01:00

Op 31 oktober 1517 (gisteren 494 jaar geleden) publiceerde Luther zijn 95 stellingen tegen de aflaat. Volgens de overlevering spijkerde hij deze op de deur van de slotkapel in Wittenberg. Mijn moeder had veel waardering voor Luther en droeg dit op mij over. Een warmbloedige man, in tegenstelling tot de koude Calvijn. Een man die niet het liturgische kind met het badwater weg gooide, die de eenheid van de kerk wilde handhaven. Mijn moeder en ik wisten toen niet hoe hard Luther ook kon zijn, bijvoorbeeld in zijn verschrikkelijke, antisemitische uitspraken (maar ja, zelfs Erasmus heeft zich hieraan bezondigd).

Als je de stellingen leest, wordt je er als vrijzinnige niet vrolijker van. Wat moet je met stelling 23: 'Als er sprake is van kwijtschelding van alle straffen, dan bestaat dat alleen voor de meest volkomenen, dus voor heel weinigen.' Gelukkig hadden we Arminius, die na Luther en Calvijn duidelijk maakte dat je er zelf ook nog iets aan moest doen. Gelukkig geloven tegenwoordig vele Christenen dat de Blijde Boodschap voor iedereen is bedoeld.

Nog steeds hebben veel volgelingen van de Reformatie, in navolging van Luther, de behoefte om alles zo spijkerhard mogelijk te formuleren. Waarom moeten we als Christenen steeds weer zo rationeel in woorden vastleggen wat het geloof inhoudt en hoe zondig wij zijn? Voor mij ligt de betekenis van Hervormings-dag in het gedachtegoed dat verwoord is in onze Remonstrantse belijdenis: 'Wij beseffen en aanvaarden dat wij onze rust niet vinden in de zekerheid van wat wij belijden, maar in verwondering over wat ons toevalt en geschonken wordt' en dat wij geloven 'in Gods Geest die al wat mensen scheidt te boven gaat.' Wat zou het mooi zijn als steeds meer Christenen en aanhangers van andere godsdiensten, zich deze gedachten eigen maken. (uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek (Meinema))

Een vaste burcht is onze God (lied 401 uit het Liedboek voor de Kerken)

Een vaste burcht is onze God,
een wat die 't kwaad zal keren;
zijn sterke arm houdt buiten schot
wie zich niet kan verweren,
De vorst van het kwaad,
de aartsvijand staat
geharnast in 't veld;
in list en in geweld
kan geen hem evenaren.

Al onze macht is ijdelheid:
we gaan terstond verloren,
wanneer de held niet voor ons strijdt,
die God heeft uitverkoren.
Zo gij 't nog niet wist:
Jezus Christus is 't,
de Heer van 't heelal,
die overwinnen zal, -
God zelf staat ons terzijde.

Al wordt de wereld ook een hel
en 't leven niets dan lijden,
wij vrezen niet, – Immanuel
zal stellig ons bevrijden.
Hoe satan ook woedt
en wat hij ook doet,
't is machtloos geweld, -
zijn vonnis is geveld.
Eén woord, en hij moet vallen.

Gods heilig woord alleen houdt stand,
Gods waarheid zal ons staven.
Hij leidt ons met milde hand
schenkt Hij zijn geestesgaven.
Al rooft de tyran
ons wat hij maar kan,
ons goed en ons bloed, -
laat hem zijn overmoed!
Gods rijk blijft ons behouden.

Martin Luther (1483-1546)

Wees volmaakt

2011-10-26T09:35:00.000+02:00

Gelezen in Matteus 5:

43 Jullie hebben gehoord dat gezegd werd: “Je moet je naaste liefhebben en je vijand haten.” 44 En ik zeg jullie: heb je vijanden lief en bid voor wie jullie vervolgen, 45 alleen dan zijn jullie werkelijk kinderen van je Vader in de hemel. Hij laat zijn zon immers opgaan over goede en slechte mensen en laat het regenen over rechtvaardigen en onrechtvaardigen. 46 Is het een verdienste als je liefhebt wie jou liefheeft? Doen de tollenaars niet net zo? 47 En als jullie alleen je broeders en zusters vriendelijk bejegenen, wat voor uitzonderlijks doe je dan? Doen de heidenen niet net zo? 48 Wees dus volmaakt, zoals jullie hemelse Vader volmaakt is.

Gij zijt de zin van wat wij zijn

2011-10-25T08:30:00.000+02:00

De verborgen dingen zijn voor de HERE, onze God, maar de geopenbaarde zijn voor ons en onze kinderen voor altijd. (Deuteronomium 29:19)

Gij zijt de zin van wat wij zijn,
de hartsfontein
die water geeft
dat leven is voor al wat leeft.

Gij gaat in 't donker voor ons uit
en niemand stuit
uw grote gang
de eeuwen door, een wereld lang.

Al dwalen we ook ten dode af
tot over 't graf,
voorgoed zijt Gij
ons met uw tederheid nabij.

Wij keren allen tot U weer,
beminde Heer
en grote God.
Hoe liefelijk is dan ons lot.

Als alles nieuw wordt voor ons oog,
de hemel hoog,
de aarde wijd
glanzen van onvergankelijkheid.

Als in het vorstelijke licht
voor uw gezicht
wij blinkend staan
met witte waarheid aangedaan.

J.W. Schulte Noordholt (1920-1995)

2011-10-21T10:08:00.000+02:00

Psalm 84

1 Voor de koorleider. Op de wijs van De Gatitische. Van de Korachieten, een psalm.

2 Hoe lieflijk is uw woning,

HEER van de hemelse machten.

3 Van verlangen smacht mijn ziel

naar de voorhoven van de HEER.

Mijn hart en mijn lijf roepen

om de levende God.

4 Zelfs de mus vindt een huis

en de zwaluw een nest

waarin ze haar jongen neerlegt,

bij uw altaren, HEER van de hemelse machten,

mijn koning en mijn God.

5 Gelukkig wie wonen in uw huis,

gedurig mogen zij u loven. sela

6 Gelukkig wie bij u hun toevlucht zoeken,

met in hun hart de wegen naar u.

7 Trekken zij door een dal van dorheid,

het verandert voor hen in een oase;

rijke zegen daalt als regen neer.

8 Steeds krachtiger gaan zij voort

om in Sion voor God te verschijnen.

9 HEER, God van de hemelse machten, hoor mijn gebed,

luister naar mij, God van Jakob. sela

10 God, ons schild, zie naar ons om,

sla goedgunstig het oog op uw gezalfde.

11 Beter één dag in uw voorhoven

dan duizend dagen daarbuiten,

beter op de drempel van Gods huis

dan wonen in de tenten der goddelozen.

12 Want God, de HEER, is een zon en een schild.

Genade en glorie schenkt de HEER,

zijn weldaden weigert hij niet

aan wie onbevangen op weg gaan.

13 HEER van de hemelse machten,

gelukkig de mens die op u vertrouwt.

Gebed

2011-10-20T10:51:00.000+02:00

Tussentijds 9:5

'Wanneer het donker ons verrast,
houd ons dan met uw goedheid vast:
Kyrie eleison!

uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Heer, U bent de hartklop van mijn bestaan.
Uw liefde wil ik in overtuiging doorgeven.
Maar wat, als mijn voet geen grond soms
en mijn hand geen houvast vindt,
als de hemel inktzwart is
en mijn stem verstikt?

Geef Heer, dat ik dan kan overbrengen
hoe uit die donkere hemel
een warme strook maanlicht gleed tot aan mijn voeten
en U me weer omhoog deed zien.
Gesterkt.
Ook dat wil ik delen, Heer.
Wil de hartklop zijn van ons bestaan.

Internationale dag voor uitbanning van de armoede

2011-10-17T10:49:00.000+02:00

In het evangelie volgens Matteus lezen we o.a. het volgende:

Toen Jezus in Betanië in het huis van Simon – degene die aan huidvraat had geleden – aanlag voor een maaltijd, kwam er een vrouw naar hem toe. Ze had een albasten flesje met zeer kostbare olie bij zich en goot die uit over zijn hoofd. De leerlingen van Jezus ergerden zich toen ze dit zagen en zeiden: ‘Wat een verspilling! Die olie had immers duur verkocht kunnen worden, dan hadden we het geld aan de armen kunnen geven.’ Jezus hoorde het en zei: ‘Waarom vallen jullie deze vrouw lastig? Zij heeft iets goeds voor mij gedaan. Want de armen zijn altijd bij jullie, maar ik zal niet altijd bij jullie zijn. Door die olie over mij uit te gieten, heeft ze mijn lichaam voorbereid op het graf. Ik verzeker jullie: waar ook ter wereld het goede nieuws verkondigd zal worden, zal ter herinnering aan haar verteld worden wat zij heeft gedaan.’

Daarop ging een van de twaalf leerlingen, die met de naam Judas Iskariot, naar de hogepriesters en zei: ‘Wat krijg ik van u als ik hem aan u uitlever?’ Ze betaalden hem dertig zilverstukken. Vanaf dat moment zocht hij een gunstige gelegenheid om hem uit te leveren.

2011-10-15T09:08:00.000+02:00

Psalm 1

1 Gelukkig de mens

die niet meegaat met wie kwaad doen,

die de weg van zondaars niet betreedt,

bij spotters niet aan tafel zit,

2 maar vreugde vindt in de wet van de HEER

en zich verdiept in zijn wet, dag en nacht.

3 Hij zal zijn als een boom,

geplant aan stromend water.

Op tijd draagt hij vrucht,

zijn bladeren verdorren niet.

Alles wat hij doet komt tot bloei.

4 Zo niet de wettelozen!

Zij zijn als kaf

dat verwaait in de wind.

5 Wettelozen houden niet stand waar recht heerst,

zondaars niet in de kring van de rechtvaardigen.

6 De HEER beschermt de weg van de rechtvaardigen,

de weg van de wettelozen loopt dood.

Alles heeft zijn tijd

2011-10-14T09:30:00.000+02:00

Prediker 3

1 Voor alles wat gebeurt is er een uur,

een tijd voor alles wat er is onder de hemel.

2 Er is een tijd om te baren

en een tijd om te sterven,

een tijd om te planten

en een tijd om te rooien.

3 Er is een tijd om te doden

en een tijd om te helen,

een tijd om af te breken

en een tijd om op te bouwen.

4 Er is een tijd om te huilen

en een tijd om te lachen,

een tijd om te rouwen

en een tijd om te dansen.

5 Er is een tijd om te ontvlammen

en een tijd om te verkillen,

een tijd om te omhelzen

en een tijd om af te weren.

6 Er is een tijd om te zoeken

en een tijd om te verliezen,

een tijd om te bewaren

en een tijd om weg te gooien.

7 Er is een tijd om te scheuren

en een tijd om te herstellen,

een tijd om te zwijgen

en een tijd om te spreken.

8 Er is een tijd om lief te hebben

en een tijd om te haten.

Er is een tijd voor oorlog

en er is een tijd voor vrede.

Wachten op God

2011-10-13T14:16:00.000+02:00

Psalm 123

1 Een pelgrimslied.

Naar u sla ik mijn ogen op,

naar u die in de hemel troont,

2 zoals de ogen van een slaaf

de hand van zijn heer volgen,

en de ogen van een slavin

de hand van haar meesteres,

zo volgen onze ogen

de HEER, onze God,

tot hij ons genadig wil zijn.

3 Wees genadig, HEER, wees ons genadig,

wij worden veracht, meer dan te dragen is.

4 Meer dan onze ziel kan dragen

raakt ons achteloze spot,

de hoogmoed van onverschilligen.

Velen vinden bidden moeilijk en vaak ook zinloos. Dat gevoel is heel sterk als bidden vooral betekent het vragen aan God om hulp voor anderen en voor onszelf. God weet immers alles en God houdt van alle mensen, dan hoef ik Hem toch niet om hulp te vragen? Hij weet toch wat wij nodig hebben! Het is verstandig om bij dit soort gevoelens vast te houden aan wat de bijbel en de kerk ons voorhouden dan in deze te vertrouwen op dit soort gevoelens, die vaak zo wisselend zijn. Bidden is zoveel meer dan enkel vragen. Eén van de vormen van bidden leert ons psalm 123. Daar is bidden: mijn ogen opslaan naar God, die woont in de hemel, dat wil zeggen, die niet samenvalt met alles wat er is, maar daar oneindig bovenuit gaat. Daarom is er bij Hem echter bevrijding te vinden. De psalmist zegt: 'Dan blijf ik mijn ogen - de ogen van zijn hart, de innerlijke ogen van zijn ziel - gericht houden op God, totdat God zich over ons ontfermt.'

Er valt weinig uit te leggen aan deze woorden. Het zijn woorden om te leren doen. We kunnen dat leren door te beginnen met innerlijk bij deze woorden te willen horen en die woorden een kans te geven om door te dringen in de diepte van ons hart. dan beginnen die woorden wel te werken, het zijn immers woorden die God ooit in een van ons heeft wakker geroepen. Als wij proberen ze toe te laten in ons hart zal God ze ook in ons wakker roepen. Bidden is als met opgeslagen ogen wachten totdat God zich over ons ontfermt.

uit: 'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Tam

2011-10-12T08:36:00.002+02:00

We lezen in Matteus 22 o.a. het volgende: ‘Meester, wat is het grootste gebod in de wet?’ Hij antwoordde: ‘Heb de Heer, uw God, lief met heel uw hart en met heel uw ziel en met heel uw verstand. Dat is het grootste en eerste gebod. Het tweede is daaraan gelijk: heb uw naaste lief als uzelf...’

De overdenking voor vandaag lezen we weer in ‘GOD AAN’, een vrijzinnig dagboek (uitg.Meinema).

Elkaar tam maken om lief te hebben. ‘Heb God lief en uw naaste als uzelf’ is wel de kern van wat Jezus ons voorhield. Misschien hebben we wat moeite met dit drievoudige liefhebben: van God, van de medemens, en van onszelf. Franciscus sprak al in het bekende hem toegeschreven gebed: ‘O goddelijke meester, geef dat ik er niet op gericht zal zijn om liefde te ontvangen, maar om liefde te geven.’ Maar leer je dat, liefhebben? Hoe ontstaat er ‘verbinding’ tussen mensen.

De kleine prins is een poetisch verhaal van schrijver en piloot Antoine de Saint-Exupery, gepubliceerd in 1943. Ogenschijnlijk is het een kinderboek, maar het boek raakt ook volwassenen vanwege een diepzinnige levenswijsheid. Een jongetje van een andere planeet komt op onze aarde en zoekt contact, verbinding. Ineens is daar een vos. Het prinsje wil met hem spelen, niet wetend dat het om een wild dier gaat. De vos waarschuwt hem voor zichzelf, maar ziet ook een mogelijkheid: ‘Maar als jij mij tam maakt, dan groeit er verbondenheid. dan zullen we behoefte hebben aan elkaar. Dan leer ik jouw voetstappen kennen en onderscheiden van alle andere. Voor de voetstappen van anderen kruip ik weg onder de grond, maar jouw voetstapppen zullen me uit mijn hol te voorschijn roepen. Ze zullen me als muziek in de oren klinken.’

Zoektocht

2011-10-11T13:02:00.000+02:00

‘Kom naar mij, jullie die vermoeid zijn en onder lasten gebukt gaan, dan zal ik jullie rust geven. Neem mijn juk op je en leer van mij, want ik ben zachtmoedig en nederig van hart. Dan zullen jullie werkelijk rust vinden, want mijn juk is zacht en mijn last is licht.’


Lasten te dragen
- zo zwaar als lood -
toch dit verdragen
en niemand vragen
iets over te nemen.


Het is mijn zoektocht
naar Hem.

gelezen in: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek

Zing voor hem een nieuw lied

2011-10-10T09:01:00.000+02:00

Psalmen 33
1 Juich, rechtvaardigen, voor de HEER,
de oprechten moeten hem loven.

2 Huldig de HEER bij de klank van de lier,
speel voor hem op de tiensnarige harp.
3 Zing voor hem een nieuw lied,
speel en zing met overgave.

4 Oprecht is het woord van de HEER,
alles wat hij doet is betrouwbaar.
5 Hij heeft recht en gerechtigheid lief,
van de trouw van de HEER is de aarde vervuld.

6 Door het woord van de HEER is de hemel gemaakt,
door de adem van zijn mond het leger der sterren.
7 Hij verzamelt het zeewater en sluit het in,
hij bergt de oceanen in schatkamers weg.

8 Laat heel de aarde vrezen voor de HEER,
en wie de wereld bewonen hem duchten,
9 want hij sprak en het was er,
hij gebood en daar stond het.

10 De HEER doet de plannen van volken teniet,
hij verijdelt wat naties beramen,
11 maar het plan van de HEER houdt eeuwig stand,
wat hij beraamt, blijft van geslacht tot geslacht.

12 Gelukkig het volk dat de HEER als zijn God heeft,
de natie die hij verkoos als de zijne.
13 Uit de hemel ziet de HEER omlaag
en slaat hij de sterveling gade.

14 Vanaf zijn troon houdt hij het oog
op allen die de aarde bewonen.
15 Hij die de harten van allen vormt,
hij doorziet al hun daden.

16 Koningen winnen niet door een machtig leger,
brute kracht redt krijgsheren niet.
17 Van geen nut zijn paarden voor de overwinning,
hoe sterk ook, ze bieden geen uitkomst.

18 Het oog van de HEER rust op wie hem vrezen
en hopen op zijn trouw:
19 hij zal hen redden in doodsgevaar,
bij hongersnood zal hij hun leven sparen.

20 Wij verwachten vol verlangen de HEER,
hij is onze hulp en ons schild.
21 Ja, om hem is ons hart verblijd,
op zijn heilige naam vertrouwen wij.

22 Schenk ons uw trouw, HEER,
op u is al onze hoop gevestigd.

Uit: De Nieuwe Bijbelvertaling
© 2004/2007 Nederlands Bijbelgenootschap

Begin

2011-10-09T09:24:00.001+02:00

Als alles duister is,
ontsteek dan een lichtend vuur dat nooit meer dooft,
vuur dat nooit meer dooft.
Als alles duister is,
ontsteek dan een lichtend vuur dat nooit meer dooft,
vuur dat nooit meer dooft.

Dit lied 163 uit de bundel tussentijds brengt ons in het vrijzinnige dagboek 'GOD AAN' (uitg.Meinema) de navolgende overdenking:

Nogal wat jaren geleden was ik getuige van een deurklinkdiscussie tussen twee joden. Het was een levendig gesprek. In die tijd probeerde ik mij wat Hebreeuws eigen te maken en ik zette mijn oren dan ook wijd open. Waarover spraken zij? Over één woord, 'bere'sjit', letterlijk 'in begin'. De discussie bewoog zich rond vertalingen. De vraag die zij zichzelf en elkaar stelden was: waarom altijd weer dit 'in het begin', 'in den beginne'? Het stond er toch niet?

Bij die woorden voelde ik een opluchting die veel meer betekende dan alleen verheldering van een vertaalkwestie. Voor mij was dit zo fundamenteel, zo basaal! 'In een begin' geeft kansen, geeft mogelijkheden, geeft leven. Met 'een begin' kun je een nieuwe start maken, hoe vastgelopen het bestaan ook lijkt.

Intussen weet ik dat het Hebreeuwse woord voor 'het/de' vaak weggelaten wordt, en dat bijbelvertalers die vasthouden aan 'in den beginne', 'in het begin' ook een gelijk hebben. Maar er is een andere kant. Mensen hebben vaak zo heel erg de beschutting van die eerste Hebreeuwse letter, dat 'in' nodig. Een dak boven hun hoofd, letterlijk of figuurlijk. Grond onder de voeten en bescherming in de rug. Om, wanneer alles donker is, vanuit die beschutting van dit 'in' voorzichtig een stap te zetten, weer te durven, uit te zien naar wat eerder onbereikbaar leek, open te gaan naar een nieuw begin..

Van God en mensen verlaten

2011-10-08T09:30:00.001+02:00

'Eerder had ik slechts over u gehoord,
maar nu heb ik u met eigen ogen aanschouwd.'

Bovenstaande tekst lazen we in het bijbelboek Job, waarin de mens die in dat boek wordt beschreven na een enerverende periode in het leven waarin deze bijna volledig ten onder dreigde te gaan weer bij zinnen komt. In 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek (uitgave: Meinema) lezen we daarover de volgende ontboezeming:

Job had rijkdom, aanzien en een goed geweten, een gelukkig huwelijk en kinderen waar hij trots op was. dan wordt Jobs leven plotseling op zijn kop gezet. Alles wordt hem afgenomen en uiteindelijk ook zijn gezondheid. In plaats dat de mensen hem eer bewijzen, verachten ze hem. Job eist van God een antwoord: 'Waarom? Waarom ik?' Er komt geen antwoord.

Waarom laat God dit toe: oorlogen, onderdrukking, natuurrampen, ziekte en dood? God is toch goed? We staan ineens in een andere werkelijkheid en in een andere relatie met de mensen en met God. God is niet meer de gulle gever van alle goeds, waarvoor we hem dagelijks danken. Het antwoord op de vraag waar God dan is wordt in het boek Job God zelf in de mond gelegd. Het is dat we als mensen voor God met open vragen moeten durven leven. We moeten moedig onze eigen beperktheid als mens en schepsel durven aanvaarden.

Uiteindelijk komt Job tot het inzicht dat zijn vertrouwen op God niet afhankelijk kan zijn van de situatie waarin hij zich bevindt. Job antwoordde de Heer: 'Wie was ik dat ik, door mijn onverstand, uw besluit wilde toedekken? Werkelijk, ik sprak zonder enig begrip, over wonderen, te groot voor mij om te bevatten. Eerder had ik slechts over u gehoord, maar nu heb ik u met eigen ogen aanschouwd.'

In de diepste nood, in het gevoel dat God hem verlaten heeft, ervaart Job, terugkijkend, de aanwezigheid en de troost van God.

Bloemen

2011-10-07T08:15:00.001+02:00

Jesaja schrijft o.a. het volgende:

' De woestijn zal zich verheugen,
de dorre vlakte vrolijk zijn,
de wildernis zal jubelen en bloeien,
als een lelie welig bloeien,
jubelen en juichen van vreugde.

De woestijn tooit zich met de luister van de Libanon,
met de schoonheid van de Karmel en de Saron.
Men aanschouwt de luister van de HEER,
de schoonheid van onze God. '

In 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek (Meinema) lezen we daarover:

In de bloemen hebben mensen altijd iets ontdekt van hun eigen leven en lot: het tere begin, de weelderigheid daarna, het onvermijdelijke verwelken. dat blijkt ook in de bijbel. Ik haal twee uitspraken aan.

De eerste is dat bloemen ons met de pijnlijkheid van het voorbijgaan confronteren. Zo lezen we in een Psalm: 'de mens - zijn dagen zijn als het gras, hij is als een bloem die bloeit op het veld.' Niet meer dan lucht is de mens, zijn dagen glijden als een schaduw weg, zo staat het in de psalmen. Maar de bloem van deze psalm treft je bijzonder omdat het zo onuitsprekelijk mooi was, wat er even was en u alweer verdwenen is. Dat besef van vluchtigheid beheerst de psalmdichter. Tegenover dit verdrietige besef staat de hoop van de profeet Jesaja. De welige bloei van de bloemen laat zien, wat de bedoeling is van deze aarde en van de kwetsbare mensen die we zijn. Kijk maar hoe uitbundig zij bloeien: daar gaat het met de wildheid en de dorre vlakten in onze geest naar toe - lijkt de profeet te willen zeggen. We zijn niet tot het laatst toe de prooi van ons eigen gebrek aan geestkracht. De mensheid behoeft niet aan haar eigen leegte en woestheid ten onder te gaan, maar 'de wildernis zal jubelen en bloeien, als een lelie welig bloeien'. Tegenover het besef van vluchtigheid plaatst Jesaja de hoop op de schoonheid van God. Daarop mag je hopen; kijk maar naar de welige bloei van anemonen en chrysanten.

Laten we proberen naar het voorbeeld van de bloemen te leven. Te vertrouwen op een goddelijk geduld dat tijd schenkt. Ons te openen, als de broze en voorbijgaande mensen die we zijn, voor de schoonheid van God.

De herfst zal schitterend zijn

2011-10-06T08:49:00.002+02:00

Lied 282
God zij geloofd in elk seizoen.
Hij maakt het aardse leven groen,
Hij maakt het aardse leven groen.

Hij bindt ons door een recht geloof
tot zijn gemeente, schoof aan schoof.
Tot zijn gemeente, schoof aan schoof.

Hij heeft ons in de herfst bereid
de vrucht der volle zaligheid.
De vrucht der volle zaligheid.

J.W. Schulte Nordholt (1920-1995)

Eikels

2011-10-05T10:52:00.001+02:00

Tussentijds lied 198 (tekst: Hanna Lam)

Liefde is blij zijn, een arm om je heen.
Liefde is lachen, is nooit meer alleen.
Liefde is luist'- ren, de woorden gaan door.
Liefde is fluist'- ren, heel zacht in je oor.

Liefde is lopen, mijn hand in jouw hand.
Liefde is hopen, is gaan langs het strand.
Liefde is amen, is wolken, is wind.
Liefde is samen, is spelen als kind.

Liefde is zingen, is wit en is groen.
Liefde is zacht, is een kus in 't plantsoen.
Liefde is leven, je ademt weer op.
Liefde is geven, is leven met God.

Gelezen in 'GOD AAN', een vrijzinnig dagboek (Meinema)

Dagelijks maak ik een wandeling in het park om een frisse neus te halen, even naar buiten. Dat heet gezond. In de speeltuin genieten kinderen en volwassenen van deze mooie dag voordat de echte kou begint. Op het terrein valt een jongen met rood haar extra op. Hij is druk in de weer, vooral de eikels trekken zijn aandacht. 'Ik heb ook eikels!' Hij laat ze aan iedereen zien: op zijn blauwe bloes staan gele eikels met een groen dopje. Hij gaat ook langs bij een groepje opgeschoten jongelui dat wat klierig rondhangt. Trots toont hij hen zijn eikelbloes. Het kan bijna niet uitblijven. En ja, ze geven hem op schuinse wijze te verstaan dat zij ook eikels hebben. De jongen begrijpt het niet. Even betrekt zijn gezicht, om het daarna nog eens te proberen. Stralend, de rode haren vlammend in de zon, laat hij het de jongens nog eens zien. Ze draaien zich lomp om. Mijn hart breekt. De jongen rent alweer verder. Hij heeft iets nieuws gevonden. Met zijn voeten sloft hij door een dikke laag kastanje-bladeren. Hij laat de bladeren 'opspatten'. Hij geniet van alle dingen die er anders niet zijn. Als je hem bezig ziet, kun je niet anders dan blij worden. Dat hebben kennelijk meer mensen. Als ik hem nakijk komt er een andere vrouw naast mij staan. 'Moet je zien,' zegt ze, 'rood haar is helemaal niet rood. Het is de kleur van herfstbladeren.' Inderdaad, het haar dat net nog zo opvallend leek, verdwijnt als het ware in de bladeren. Wat blijft is het blije kind dat de wereld aan het ontdekken is en dat andere mensen bij zijn ontdekking wil betrekken.

Vrede en alle goeds

2011-10-04T09:34:00.000+02:00

Franciscus preekte voor de vogels en een vogel vloog naar elders en preekte tot de mensen: 'Mensen, mijn belagers, jullie moeten el op een heel bijzondere manier je Schepper loven en liefhebben. Hij gaf jullie niets, geen veren of haren om je te kleden, geen vleugels om te vliegen, geen snavel om je te verweren en geen kleuren om te pronken. En wat je nodig hebt, daar moet je zelf voor zorgen. Maar jullie kregen het vermogen tot kennen, zodat je kunt maken wat je mist. En jullie kregen het vermogen tot onderkennen wat je wezenlijke aard is. daardoor kun je zeggen tot mij en alle schepselen: Vrede en alle goeds!'

uit: 'GOD AAN' een vrijzinnig dagboek - Meinema -

Vervulling

2011-10-03T08:39:00.000+02:00

Prediker 12

Gedenk daarom je schepper in de dagen van je jeugd – voordat de slechte dagen komen en de jaren naderen waarvan je zegt: In deze jaren vind ik weinig vreugde meer.

Voordat de zon verduistert,

de sterren en de maan niet langer stralen,

de lucht ook na de regen grauw van wolken wordt.

De dag waarop de wachter trillend voor het huis staat,

de soldaten kromgebogen voortgaan,

de maalsters langzaamaan verdwijnen,

de vrouwen uit het venster staren en een schaduw lijken.

Wanneer de deuren naar de straat worden gesloten,

de molen geen geluid meer maakt,

het fluiten van de vogels ijl van toon wordt,

wanneer hun lied versterft.

Je durft geen heuvel te beklimmen,

de weg is vol gevaar.

De amandelboom behoudt zijn wintertooi,

de sprinkhaan sleept zich voort,

de kapperbes droogt uit.

Een mens gaat naar zijn eeuwig huis,

een klaagzang vult de straat.

Voordat het zilverkoord wordt weggenomen,

de gouden lamp gebroken,

de waterkruik in stukken valt,

het scheprad bij de put wordt stukgebroken.

Wanneer het stof terugkeert naar de aarde,

weer wordt zoals het was,

wanneer de adem van het leven weer naar God gaat,

die het leven heeft gegeven.

Lucht en leegte, zegt Prediker,

alles is leegte.

Noot:

Prediker was een wijs man en heeft het volk veel kennis bijgebracht. Hij heeft gewikt en gewogen en veel spreuken opgesteld. In treffende spreuken probeerde Prediker de waarheid getrouw onder woorden te brengen. De woorden van de wijzen zijn zo scherp en puntig als een ossenprik, al hun spreuken zijn ons door één herder ingeprent.

En tot slot, mijn zoon, nog deze waarschuwing: er komt geen einde aan het aantal boeken dat geschreven wordt, en veel lezen mat het lichaam af. Alles wat je hebt gehoord komt hierop neer: heb ontzag voor God en leef zijn geboden na. Dat geldt voor ieder mens, want God oordeelt over elke daad, ook over de verborgen daden, zowel over de goede als de slechte.

Thuis

2011-10-01T09:18:00.000+02:00

HEER, u kent mij, u doorgrondt mij,

u weet het als ik zit of sta,

u doorziet van verre mijn gedachten.

Ga ik op weg of rust ik uit, u merkt het op,

met al mijn wegen bent u vertrouwd.

Geen woord ligt op mijn tong,

of u, HEER, kent het ten volle.

U omsluit mij, van achter en van voren,

u legt uw hand op mij.

Wonderlijk zoals u mij kent,

het gaat mijn begrip te boven.

Het is een lange dag geweest. Ik steek de sleutel in het slot. Het waait. Mijn hoofd is vol gedachten. Ik stap naar binnen, haal de krant uit de bus. Schud het haar uit mijn gezicht, laat langzaam mijn tas zakken, tot hij op de grond staat. Ik laat los. De tas zakt scheef weg en blijft liggen. In ruste. Ik trek mijn jas uit, hang hem gedachteloos op. Ik loop de gang door, naar de keuken. Water in de fluitketel. Het is gaan regenen. Het waait ook harder. Ik zoek de lucifers en strijk er een af. Warmte, licht. Het water zingt. Ik luister. Het kookt nog niet, dat hoor ik. Ik sluit mijn ogen en wacht tot de klank verandert. De storm in mijn hoofd gaat liggen. Gedachten dwarrelen als blaadjes neer. Ik word een met de schemering. Wat een weldaad. De regen striemt tegen de ramen, maar ik ben thuis.

uit: GOD AAN, een vrijzinnig dagboek

Tolerantie

2011-09-30T09:13:00.000+02:00

Hoe goed is het, hoe heerlijk

als broeders bijeen te wonen! (Psalm 133:1)

Wat een heilige en met recht prijzenswaardige gematigdheid zal er zijn, wanneer de almachtige God de harten zal hebben bezield van allen of zeker van de meesten, die aan het hoofd staan van de kerken en het land. Dan zal pas de waarheid van het Evangelie overal bloeien en zal de heilige vrede in de Heer en de eendracht tussen alle waarlijk godvruchtige mensen zich stevig hebben gevestigd.

Dat dat binnenkort in heel de wereld, en vooral binnen de christenheid en het allermeest binnen de Reformatie gebeurt, smeken en bidden wij van God onze vader, door jezus Christus in de Geest en de waarheid.

aldus: Simon Episcopius (1583-1643)

uit de inleiding tot de belijdenis van 1621

Je naaste als jezelf

2011-09-28T09:24:00.000+02:00

‘Heb de Heer, uw God, lief met heel uw hart en met heel uw ziel en met heel uw kracht en met heel uw verstand, en uw naaste als uzelf.’

Mijn geloof in God is verweven met wat mij overkomt en met wat ik kies. Het brengt mew op en weg, waarop de inhoud belangrijker is dan de vorm. Een weg waarop de vraag minstens zo belangrijk is als het antwoord. Een weg die geent is op het licht.

Op die weg zoek ik naar evenwicht. Met het evenwicht, dat in de twee grote geboden die Jezus ons leerde, verwoord wordt als leidraad: 'Heb de Heer uw God lief. Met heel uw hart, met heel uw ziel, met heel uw kracht en met heel uw verstand.' En even belangrijk:'uw naaste als uzelf.' Soms voel ik me machteloos. Als het evenwicht in mijn leven of in de wereld om me heen verstoord is.

Het evenwicht tussen:
menselijke capaciteit en menselijk tekort
macht en recht
honger en overvloed
rijkdom en armoede
deel en geheel
zorgvuldigheid en onverschilligheid
geweld & terreur
vrede & waardigheid
vrijzinnig en rechtzinnig.

Maar zoals de mensen in de woestijn elke dag te eten kregen, krijg ik elke dag inzichten en kracht. Steeds meer ervaar ik dat als genade van God.

(uit: GOD AAN, een vrijzinnig dagboek Meinema)

Het Exodusstramien 2

2011-09-24T11:05:00.000+02:00

Het verhaal van de uittocht van het volk Israel uit Egypte onder leiding van Mozes, zoals dat is beschreven in het boek Exodus (uittocht), vormt de grondslag van het bestaan van dit volk. De Tora, hun leer, fungeerde daarbij als grondwet. Dat herhaalde zich met het Joodse volk, nadat de inwoners van het zuidelijke rijk Juda in 586 vC in ballingschap waren gevoerd door koning Nebukadnesar van Babylon. Maar de Babyloniers werden verslagen door de Perzen en in 539 vC liet koning Cyrus de ballingen weer terugkeren naar hun eigen land. Vooral de tweede Jesaja heeft dit beleefd als een nieuwe Exodus; Cyrus wordt door hem geprezen als Gods herder, ja een gezalfde (Messias).

Dit gegeven van een steeds verder voortschrijdende bevrijdingslijn kunnen we de hele geschiedenis door ontdekken. Denk aan de renaissance, die het verstarde middeleeuwse denken doorbrak, gevolgd door de hervorming waarmee Maarten Luther de macht van de kerk van Rome bestreed en de Verlichting, die alle kerkelijke dominantie aantastte. Dat leidde tot afschaffing van het absolute koningschap met de Franse revolutie, die in andere landen is gevolgd, de Verenigde Staten voorop. In de aldus gevormde, op een grondwet gebaseerde democratien, schreed de bevrijding verder voort: de afschaffing van de slavernij, de opkomst van het liberalisme en socialisme en in de vorige eeuw (ondanks twee wereldoorlogen): het algemeen kiesrecht en de emancipatie van de vrouwen, de arbeiders, de rassen en tenslotte de homo's. In nog geen tien jaar werden alle kolonien vrije landen.

Zijn we ons, bij alle kritiek op onze eigen tijd, wel bewust van al deze kostbare verworvenheden en beseffen we wel hoezeer het bijbelse gegeven van de Exoduslijn daartoe kan bijdragen?

vrij uit 'GOD AAN'; een bijbels dagboek

Het Exodusstramien

2011-09-23T09:04:00.000+02:00

Uit Galaten 5

Christus heeft ons bevrijd opdat wij in vrijheid zouden leven; houd dus stand en laat u niet opnieuw een slavenjuk opleggen. Luister naar wat ik, Paulus, tegen u zeg: als u zich laat besnijden, zal Christus u niets baten. Ik verzeker u dat iedereen die zich laat besnijden verplicht is om de wet volledig na te leven. Als u probeert door God als een rechtvaardige te worden aangenomen door de wet na te leven, bent u van Christus losgemaakt en hebt u Gods genade verspeeld. Want door de Geest hopen en verwachten wij dat we op grond van geloof als rechtvaardigen worden aangenomen. In Christus Jezus is het volkomen onbelangrijk of men wel of niet besneden is. Belangrijk is dat men gelooft en de liefde kent, die het geloof zijn kracht verleent.

U was zo goed op weg, wie heeft u verhinderd de waarheid te blijven volgen? Niet hij die u geroepen heeft. Bedenk goed: Al een beetje desem maakt het hele deeg zuur. De Heer geeft mij de overtuiging dat u en ik het daar volledig over eens zijn. Maar degenen die u in verwarring brengen zullen worden gestraft, wie ze ook zijn. En wat mijzelf betreft, broeders en zusters, als ik nog altijd de besnijdenis zou verkondigen, waarom word ik dan vervolgd? Dan zou het kruis toch zijn kracht verliezen en niet langer een struikelblok zijn? Ze moesten zich laten castreren, die onruststokers!

Broeders en zusters, u bent geroepen om vrij te zijn. Misbruik die vrijheid niet om uw eigen verlangens te bevredigen, maar dien elkaar in liefde...

Voorbede

2011-09-22T10:43:00.000+02:00

God, Schepper van alle leven,
Wij keren tot U en bidden om bescherming van uw schepping en van uw schepselen, van alles wat leeft op deze aarde;

Laat onze woorden opstijgen voor uw gezicht als wierook.
Zie in ons het verlangen een mens van U te zijn.

Het leven is ons geschonken,
maar we denken vaak dat we het zelf in de hand hebben en verliezen ons in schijnbaar grenzeloze maakbaarheid. Voor mensen die ons daarop aanspreken bidden wij, dat zij dit blijven doen, hoe moeilijk dat vaak ook is;

Zie in ons het verlangen een mens van U te zijn.

Het leven is ons geschonken,
om er iets goeds mee te doen. Voor mensen die zich met goede bedoelingen inzetten voor de schepping bidden wij, dat zij inspiratie ontvangen en hun inzet vruchtbaar mag zijn;

Zie in ons het verlangen een mens van U te zijn.

Het leven is ons geschonken,
en wij mogen meewerken aan opbouw van leven en liefde, overal waar wij zijn. Er is zoveel werk te doen. Voor mensen die zich hiertoe geroepen volen, bidden wij, dat zij niet bang zijn dat het te laat is maar in het kleine en de grootte waardering ontvangen;

Zie in ons het verlangen een mens van U te zijn.

Het leven is ons geschonken,
maar wij hebben vaak allerlei afgoden die ons afleiden: oppervlakkig vermaak, televisie, lectuur en grenzeloos internetten. We verliezen ons in alcohol, in buitensporig eetgedrag. Wij verliezen ons in verveling en ontevredenheid. Voor hen die bewust omgaan met de invulling van hun tijd bidden wij, dat zij zich niet laten afleiden, maar zich concentreren op het wezenlijke, op God en de naaste, en zo vrede brengen omdat zij zelf in vrede leven;

Zie in ons het verlangen een mens van U te zijn.

God en Schepper,
wij zijn allemaal geroepen ons in te zetten voor vrede, omwille van de toekomst van deze aarde, uw schepping, omwille van de toekomst van onze kinderen en allen die na ons komen. Wij danken U dat wij zo betrokken worden bij het werk van uw handen. Wij bidden met aandrang voor allen die een bijzondere vredesmissie hebben en in onze wereld vechten voor vrede. Help ons solidair te zijn, opdat wij overal waar wij zijn uw vrede verspreiden. Wij vertrouwen op uw hulp, God, en zo leggen wij deze voorbede in uw handen.

Laat onze woorden opstijgen voor uw gezicht als wierook.
Zie in ons het verlangen een mens van U te zijn.
Amen.